Βασική γραμμή της Τουρκίας είναι ότι καμία υποδομή στην περιοχή δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς τη δική της έγκριση ή συμμετοχή. Την πάγια αυτή θέση έχει μεταφέρει στους βασικούς παίκτες της περιοχής και σε δυνάμεις με συμφέροντα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η Άγκυρα κινείται σε ένα ρευστό περιβάλλον, επηρεασμένο από το αποτέλεσμα των εκλογών στο Ισραήλ, τις προσπάθειες προσέγγισης ΗΠΑ και Ρωσίας και τα ανοιχτά μέτωπα, και επιδιώκει να παραμείνει στο επίκεντρο των εξελίξεων, συνδυάζοντας απειλές, στρατιωτική ισχύ και «δέλεαρ».
Η στρατηγική της, όπως αναλύεται, στηρίζεται σε δύο άξονες: να μην εγκαταλείψει το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» και να αναδείξει τη «στρατηγική της αξία». Στην πράξη, όποιος σχεδιάζει έργα στην περιοχή πρέπει είτε να εμπλέξει την Τουρκία είτε να υπολογίζει ότι θα επιχειρήσει να τον εμποδίσει, προς το παρόν κυρίως μέσω της ρητορικής.
Σε διπλωματικές επαφές οι Τούρκοι αξιωματούχοι θυμίζουν προηγούμενα: την παρεμπόδιση του ιταλικού ερευνητικού «Ievoli Relume» ανάμεσα σε Κάσο και Κάρπαθο τον Ιούλιο του 2024, του γεωτρύπανου «Saipem 12000» στο κυπριακό τεμάχιο 3 τον Φεβρουάριο του 2018 και του «Odin Finder» νοτιοδυτικά της Κύπρου το 2013.
Σε όλες τις περιπτώσεις η Άγκυρα επικαλέστηκε παραβίαση της υφαλοκρηπίδας της, θέση που η ανάλυση χαρακτηρίζει αβάσιμη, όπως και τον ισχυρισμό ότι η διαδρομή Κρήτη–Κύπρος διέρχεται από τουρκικά ύδατα.
Παρά τις απειλές, αναμένεται να ξαναρχίσουν οι έρευνες βυθού για το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου (GSI), σε μια νέα δοκιμασία για όλες τις πλευρές.
Την ίδια ώρα, η Κύπρος κάνει βήμα στην αξιοποίηση των κοιτασμάτων της. Την περασμένη Δευτέρα υπογράφηκαν στη Λευκωσία από την ΕΝΙ συμβάσεις αξίας 1,3 έως 1,8 δισ. δολαρίων για τις υποδομές του κοιτάσματος «Κρόνος», με συμμετοχή και της γαλλικής Total.
Το φυσικό αέριο θα διοχετεύεται μέσω Αιγύπτου προς τις διεθνείς αγορές και την Ευρώπη, με έναρξη παραγωγής το 2028. Η Άγκυρα αντέδρασε υποστηρίζοντας ότι η αδειοδότηση βασίζεται σε μονομερές πλαίσιο που αγνοεί τους Τουρκοκυπρίους.
Η Αίγυπτος, αν και καταδίκασε την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη λιβυκή Βουλή, δέχεται ισχυρές πιέσεις προσέγγισης. Η Τουρκία έχει προσφέρει στο Κάιρο επιπλέον 15.000 τ.χλμ. ΑΟΖ αν συμφωνήσουν σε οριοθέτηση, κίνηση που, κατά την ανάλυση, εντάσσεται στη λογική σφετερισμού θαλάσσιων περιοχών τρίτων.
Στο Κάιρο ανησυχούν για την τουρκική στρατιωτική παρουσία και τα έργα υποδομής στη Λιβύη, μεταξύ αυτών έναν αεροδιάδρομο κοντά στα αιγυπτιακά σύνορα, αλλά και για τη μεσολάβηση της Άγκυρας στην ενοποίηση των στρατιωτικών διοικήσεων ανατολικής και δυτικής Λιβύης. Η πρόσφατη συνάντηση των αντιμαχόμενων πλευρών στην Τουρκία δεν απέδωσε. Η ενοποίηση της χώρας είναι και στόχος των ΗΠΑ.
Η Αίγυπτος δεν αποκλείει συνεργασία με την Τουρκία, αλλά συντονίζεται με Αλγερία και Τυνησία, που βλέπουν τις εξελίξεις στη Λιβύη ως ζήτημα ασφαλείας.
Τέλος, ο Τούρκος μόνιμος αντιπρόσωπος στον ΟΗΕ, Αχμέντ Γιλντίζ, επανέφερε σε αντιπαράθεση με την Αγλαΐα Μπαλτά, μετά την ομιλία του Κυριάκου Μητσοτάκη, την πρόταση Ερντογάν για Διάσκεψη της Ανατολικής Μεσογείου, αναφερόμενος και στα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων.
Στόχος της πρότασης, σύμφωνα με την ανάλυση, είναι να ξανανοίξει το ζήτημα των θαλάσσιων συνόρων που έχουν κλείσει με διμερείς συμφωνίες και να εισαχθεί στην εξίσωση η αποσχιστική οντότητα.