Νέα προσπάθεια να προωθήσει τη λύση του «δανεισμού» για τα Γλυπτά του Παρθενώνα φαίνεται να επιχειρεί το Βρετανικό Μουσείο, την ώρα που η ελληνική πλευρά έχει επανειλημμένα απορρίψει ένα τέτοιο ενδεχόμενο, καθώς θα μπορούσε να θεωρηθεί έμμεση αναγνώριση της βρετανικής κυριότητας.
Στο πλαίσιο αυτό, το Βρετανικό Μουσείο συμφώνησε να παραχωρήσει δύο θραύσματα από τον γλυπτό διάκοσμο του Παρθενώνα στο Μουσείο Αρχαίας Γλυπτικής της Φρανκφούρτης. Τα έργα θα παρουσιαστούν σε έκθεση που θα πραγματοποιηθεί από τις 18 Νοεμβρίου 2026 έως τις 25 Ιουλίου 2027 και θα επιχειρεί, με τη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών, να ανασυνθέσει την εικόνα του ανατολικού αετώματος του Παρθενώνα.
Η έκθεση βασίζεται σε πολυετή έρευνα της ομάδας του αρχαιολόγου Vinzenz Brinkmann, επικεφαλής του Τμήματος Αρχαιοτήτων Liebieghaus. Μέσα από την επιστημονική μελέτη και την ψηφιακή αναπαράσταση, θραύσματα από διαφορετικές συλλογές συνδέονται με συγκεκριμένες μορφές, δημιουργώντας μια συνολική εικόνα του μνημειακού συνόλου.
Ωστόσο, στην επίσημη παρουσίαση της έκθεσης δεν δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο γεγονός ότι μεταξύ των δανεικών εκθεμάτων περιλαμβάνονται και τμήματα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο και προέρχονται από τον Παρθενώνα.
Το ελληνικό «όχι»
Οι διοργανωτές είχαν απευθυνθεί και στο Μουσείο της Ακρόπολης, ζητώντας τη συμμετοχή ελληνικών εκθεμάτων στην έκθεση. Το αίτημα, όμως, δεν έγινε δεκτό.
Το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο γνωμοδότησε αρνητικά, έχοντας ενημερωθεί ότι στην ίδια έκθεση θα παρουσιάζονταν θραύσματα που βρίσκονται στη συλλογή του Βρετανικού Μουσείου. Η ελληνική θέση παραμένει ότι τα Γλυπτά του Παρθενώνα αποτελούν ενιαίο πολιτιστικό σύνολο και ότι η φυσική και ηθική τους επανένωση πρέπει να πραγματοποιηθεί στην Αθήνα.
Η αλλαγή στάσης του Μπέρναμ
Την ίδια ώρα, αλλαγή στάσης καταγράφεται από τον Βρετανό πρωθυπουργό Άντι Μπέρναμ, ο οποίος στο παρελθόν είχε εκφραστεί θετικά υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών στην Ελλάδα.
Σε πρόσφατη συνέντευξή του στους Financial Times, ο Μπέρναμ υποστήριξε ότι οι αποφάσεις για το ζήτημα ανήκουν στο Βρετανικό Μουσείο, ενώ τάχθηκε υπέρ της αξιοποίησης της βρετανικής πολιτιστικής διπλωματίας.
Παράλληλα, ο διευθυντής του Βρετανικού Μουσείου, Νίκολας Κάλιναν, παρουσίασε τον προσωρινό δανεισμό της Ταπισερί της Μπαγιέ από τη Γαλλία ως πιθανό παράδειγμα για την επίλυση της διαφοράς γύρω από τα Γλυπτά του Παρθενώνα.
Η βρετανική πλευρά φαίνεται να θεωρεί ότι αντίστοιχη συμφωνία θα μπορούσε να αποτελέσει βάση για μια συμβιβαστική λύση. Ωστόσο, η ελληνική πλευρά επισημαίνει ότι οι δύο υποθέσεις δεν είναι συγκρίσιμες: η Ταπισερί της Μπαγιέ δεν αποτελεί αντικείμενο διεκδίκησης ως προϊόν παράνομης αφαίρεσης και η κυριότητά της δεν αμφισβητείται.
Για το Βρετανικό Μουσείο, πάντως, μια λύση μέσω δανεισμών θα μπορούσε να εξυπηρετήσει και πρακτικές ανάγκες, καθώς προγραμματίζεται εκτεταμένη και δαπανηρή ανακαίνιση των εγκαταστάσεών του.
Η Αθήνα, από την πλευρά της, έχει καταστήσει σαφές ότι δεν προτίθεται να αποδεχθεί συμφωνία που θα βασίζεται στον δανεισμό των Γλυπτών, καθώς μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως αναγνώριση της ιδιοκτησίας τους από το Βρετανικό Μουσείο.