Σαφείς και αυστηρές προϋποθέσεις για το ενδεχόμενο χαλάρωσης της στάσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης απέναντι στην Τεχεράνη έθεσε η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Μιλώντας από το Εβιάν της Γαλλίας, στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου εν όψει της συνόδου κορυφής της G7, η Ευρωπαία αξιωματούχος ξεκαθάρισε ότι το Ιράν οφείλει να προχωρήσει σε ριζικές και ουσιαστικές αλλαγές στην πολιτική του προτού η ΕΕ εξετάσει την άρση οποιουδήποτε περιοριστικού μέτρου.
Η Πρόεδρος της Κομισιόν υπογράμμισε τη φιλοσοφία πίσω από την επιβολή των κυρώσεων, σημειώνοντας ότι ο αποκλειστικός τους στόχος είναι η εξαναγκαστική αλλαγή στάσης στην πράξη.
Συμπλήρωσε, μάλιστα, ότι για να ανοίξει ο δρόμος για την άρση τους, η υποχώρηση της Τεχεράνης θα πρέπει να αποδειχθεί με τρόπο απόλυτα αξιόπιστο και διεθνώς επαληθεύσιμο, στέλνοντας μήνυμα ότι οι Βρυξέλλες δεν πρόκειται να αρκεστούν σε απλές πολιτικές διακηρύξεις.
Την ίδια στιγμή, η προκαταρκτική συμφωνία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν συνεχίζει να προκαλεί ποικίλες αντιδράσεις στη διεθνή διπλωματική σκακιέρα. Από την πλευρά της Μέσης Ανατολής, ο Υπουργός Εξωτερικών του Ομάν εξέφρασε την πλήρη ικανοποίησή του για τις εξελίξεις, κάνοντας λόγο για μια ξεκάθαρη νίκη της διπλωματικής οδού και της κοινής λογικής, η οποία μπορεί να εκτονώσει την πολεμική ένταση στην περιοχή.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι τοποθετήσεις του Γερμανού Καγκελάριου, Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος επεσήμανε ότι η συμφωνία αυτή έχει τη δυναμική να ανοίξει τον δρόμο για τη σταθεροποίηση της παγκόσμιας οικονομίας και των αγορών, ενώ έσπευσε να θέσει ως κρίσιμη παράμετρο την ανάγκη να τηρηθούν τα συμφωνηθέντα και στο μέτωπο του Λιβάνου.
Οι ελπίδες της Βηρυτού και οι αξιώσεις των Εμιράτων για τα Στενά
Η προοπτική τερματισμού των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα της Μέσης Ανατολής, όπως προβλέπει το προσύμφωνο, γέννησε προσδοκίες και στην ηγεσία του Λιβάνου, παρά το γεγονός ότι η χώρα δεν έχει ενημερωθεί ακόμη επισήμως. Ο Πρόεδρος του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, εξέφρασε την έντονη ελπίδα η αμερικανοϊρανική προσέγγιση να δώσει ένα οριστικό τέλος στον καταστροφικό πόλεμο με το Ισραήλ.
Μέσω επίσημης ανακοίνωσης, ο αρχηγός του κράτους τόνισε ότι ο λαός του Λιβάνου προσδοκά τη γρήγορη μετάφραση αυτών των δεσμεύσεων σε απτά μέτρα, ικανά να ανακόψουν τον κύκλο της βίας και να ανοίξουν μια νέα εποχή σταθερότητας, ασφάλειας, οικονομικής ανάκαμψης και εγχώριας ανοικοδόμησης.
Στην ίδια κατεύθυνση, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα παρενέβησαν ζητώντας την πλήρη και απαρέγκλιτη εφαρμογή της προκαταρκτικής συμφωνίας. Το Υπουργείο Εξωτερικών των Εμιράτων υπογράμμισε την ανάγκη για άμεση παύση των εχθροπραξιών, δίνοντας παράλληλα ιδιαίτερη έμφαση στη διασφάλιση της ανεμπόδιστης ναυσιπλοΐας στο στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ.
Η ανακοίνωση του Άμπου Ντάμπι ανέδειξε την τεράστια σημασία που έχει η επιστροφή στον διάλογο, τη διπλωματία και τον σεβασμό του διεθνούς δικαίου μετά την υπογραφή του αμερικανοϊρανικού μνημονίου κατανόησης.
Η παρέμβαση του ΟΗΕ και η ανακούφιση των αγορών ενέργειας
Θετικά αποτιμά τις εξελίξεις και ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, με τον Ύπατο Αρμοστή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Φόλκερ Τουρκ, να χαιρετίζει τη συμφωνία. Ο κ. Τουρκ εξέφρασε την ικανοποίησή του για το γεγονός ότι το πλαίσιο προβλέπει άμεση κατάπαυση του πυρός και επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, καλώντας ωστόσο όλες τις πλευρές να επιδείξουν τη μέγιστη δυνατή αυτοσυγκράτηση και να εργαστούν καλόπιστα για τη γρήγορη υλοποίηση των συμφωνηθέντων σε αυτή την εξαιρετικά εύθραυστη συγκυρία.
Η είδηση της προκαταρκτικής συμφωνίας, η οποία πάντως αφήνει το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος σε μεταγενέστερες διαπραγματεύσεις, προκάλεσε άμεσα αισθητή πτώση στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου, αποσυμπιέζοντας τις αγορές ενέργειας που είχαν διαταραχθεί σοβαρά από τη σύγκρουση.
Παρά την αισιοδοξία για το μνημόνιο κατανόησης, το οποίο αποτελεί τη σημαντικότερη εξέλιξη αποκλιμάκωσης μετά τα κοινά αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα κατά του Ιράν τον περασμένο Φεβρουάριο, ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ δεν έκρυψε την ανησυχία του για την κατάσταση επί του πεδίου.
Ο Φόλκερ Τουρκ εστίασε στα ισραηλινά πλήγματα σε κατοικημένες περιοχές και υποδομές του Λιβάνου, καθώς και στις διασυνοριακές επιθέσεις της Χεζμπολάχ. Στο πλαίσιο αυτό, απηύθυνε έκκληση για τον άμεσο τερματισμό των μαχών, την πλήρη απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων από το λιβανικό έδαφος και τη διενέργεια ερευνών για τυχόν παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές.