Έντονες αντιδράσεις και ερωτήματα γύρω από ζητήματα κυβερνητικής δεοντολογίας προκαλεί η αποκάλυψη ότι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε σε αγορά μετοχών της εταιρείας Axon Enterprise, αξίας από 1 έως 5 εκατομμύρια δολάρια, μόλις δύο εβδομάδες πριν η Υπηρεσία Μετανάστευσης και Τελωνειακής Επιβολής (ICE) δρομολογήσει μια τεράστια πενταετή σύμβαση ύψους 220 εκατομμυρίων δολαρίων.
Η Axon αποτελεί τον κυρίαρχο του κλάδου, καθώς κατασκευάζει περίπου το 90% των συσκευών ηλεκτροσόκ (Taser) στις Ηνωμένες Πολιτείες, μαζί με κάμερες σώματος και εξειδικευμένο λογισμικό.
Σύμφωνα με αναλυτές προμηθειών και ειδικούς που μίλησαν στο CNBC, η επίμαχη προκήρυξη της ICE, αν και δεν κανονομάζει απευθείας την εταιρεία, περιγράφει τεχνικές προδιαγραφές που φωτογραφίζουν αποκλειστικά το νέο μοντέλο «Taser 10» της Axon, αποκλείοντας ουσιαστικά κάθε άλλον πιθανό ανταγωνιστή από τη διαδικασία.
Από την πλευρά του, ο Λευκός Οίκος έσπευσε να υποβαθμίσει το γεγονός και να αρνηθεί οποιαδήποτε υπόνοια για σύγκρουση συμφερόντων. Η εκπρόσωπος Άννα Κέλι ξεκαθάρισε ότι τα περιουσιακά στοιχεία του προέδρου έχουν μεταβιβαστεί σε ανεξάρτητο καταπίστευμα, το οποίο διαχειρίζονται τρίτες εταιρείες χωρίς καμία ανάμειξη του ίδιου ή των παιδιών του.
Επιπλέον, η ομοσπονδιακή νομοθεσία εξαιρεί ρητά τον εκάστοτε πρόεδρο από τους ποινικούς κανόνες περί σύγκρουσης συμφερόντων που βαραίνουν τους υπόλοιπους αξιωματούχους. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει καμία δημόσια ένδειξη ότι ο Ντόναλντ Τραμπ είχε προσωπική γνώση της διαδικασίας προμηθειών της ICE ή ότι η Axon κατείχε εσωτερική, μη δημόσια πληροφόρηση για τις επενδυτικές κινήσεις του προέδρου, οι οποίες έγιναν γνωστές αναδρομικά τον Μάιο, μέσω των επίσημων δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης.
Η χρονική συγκυρία της επένδυσης, ωστόσο, παραμένει στο μικροσκόπιο των οργανώσεων προστασίας της διαφάνειας. Η αγορά των μετοχών πραγματοποιήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου, εβδομάδες μετά τον θάνατο δύο Αμερικανών πολιτών από ομοσπονδιακούς πράκτορες στη Μινεάπολη κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων ενάντια στην αντιμεταναστευτική εκστρατεία της κυβέρνησης.
Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν ότι η μετοχή της Axon κατέγραψε εκρηκτική άνοδο άνω του 34% την εβδομάδα που ακολούθησε την προκήρυξη της ICE, αποφέροντας στον πρόεδρο δυνητικά κέρδη εκατοντάδων χιλιάδων δολαρίων.
Ανώτατα στελέχη δεοντολογίας, όπως ο Τζόρνταν Λίμποβιτς από την οργάνωση CREW, τονίζουν ότι το πρόβλημα έγκειται στην εικόνα που εκπέμπεται, καθώς ο πρόεδρος εμφανίζεται να κερδοσκοπεί επενδύοντας σε μια εταιρεία, η δραστηριότητα της οποίας αυξάνεται άμεσα από την αυστηροποίηση της δικής του μεταναστευτικής πολιτικής και τις μαζικές απελάσεις.
Παράλληλα, η ανάθεση της σύμβασης φαίνεται να έχει καθυστερήσει προσωρινά λόγω του υψηλού κόστους αλλά και των διοικητικών ανακατατάξεων στο Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας (DHS), μετά την αποπομπή της υπουργού Κρίστι Νόεμ. Παρά την καθυστέρηση, η Axon βιώνει μια περίοδο ιστορικών υψηλών στα έσοδά της, τα οποία ξεπέρασαν τα 807 εκατομμύρια δολάρια το πρώτο τρίμηνο του 2026, ωθούμενα από τις πωλήσεις όπλων και τις νέες εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Η εταιρεία έχει ενισχύσει σημαντικά την ομάδα λόμπινγκ στην Ουάσινγκτον, δαπανώντας ποσά-ρεκόρ ύψους 2,5 εκατομμυρίων δολαρίων, ενώ στελέχη της, όπως ο πρόεδρος Τζόσουα Ίσνερ, παραδέχονται ανοιχτά στους επενδυτές ότι οι ομοσπονδιακές συμβάσεις αποτελούν μια τεράστια οικονομική ευκαιρία για το μέλλον τους.
Στον αντίποδα, οργανώσεις για τα πολιτικά δικαιώματα, όπως το Electronic Frontier Foundation, προειδοποιούν για τους κινδύνους δημιουργίας ενός διευρυμένου «οικοσυστήματος επιτήρησης». Όπως εξηγούν, οι αρχικές προμήθειες συσκευών Taser λειτουργούν ως δούρειος ίππος για μακροχρόνιες, δεσμευτικές συνεργασίες.
Μέσω αυτών, η ICE αποκτά πρόσβαση στις ψηφιακές υποδομές της Axon, οι οποίες ενσωματώνουν δεδομένα από κάμερες σώματος, drones και ιδιωτικά συστήματα ασφαλείας, όπως οι κάμερες Ring.
Οι επικριτές της πολιτικής αυτής κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, επισημαίνοντας ότι τα εργαλεία αυτά δεν εξυπηρετούν πλέον τη λογοδοσία των αρχών, αλλά παρέχουν στους ομοσπονδιακούς πράκτορες έναν εξελιγμένο χάρτη παρακολούθησης των πολιτών σε πραγματικό χρόνο.