Την ετήσια ομιλία της για την «Κατάσταση της Ένωσης» (SOTEU) εκφωνεί σήμερα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Η πρόεδρος της Κομισιόν παρουσιάζει τόσο τον απολογισμό των πεπραγμένων της Επιτροπής όσο και τη νέα πολιτική ατζέντα για τους επόμενους 12 μήνες, σε μια συγκυρία που η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με σύνθετες γεωπολιτικές, οικονομικές και μεταναστευτικές πιέσεις.
Αμυντική θωράκιση και αμέριστη στήριξη στην Ουκρανία
Με τον πόλεμο στην Ουκρανία να μαίνεται και τη Ρωσία να συνιστά διαρκή απειλή μέσω υβριδικών επιθέσεων και δολιοφθορών, η άμυνα κατέχει κεντρικό ρόλο στην ατζέντα της Κομισιόν.
Στο πλαίσιο αυτό προωθείται ο Χάρτης Αμυντικής Ετοιμότητας με ορίζοντα το 2030, μαζί με πέντε εξοπλιστικά έργα μεγάλης κλίμακας και τη δημιουργία συμμαχίας για τα drones.
Παράλληλα, έχει συμφωνηθεί δάνειο-μαμούθ έως 90 δισ. ευρώ προς το Κίεβο για τη διετία 2026-2027, ενώ κύριος στόχος παραμένει η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας και η απεξάρτηση από τρίτες χώρες, την ώρα που οι σχέσεις με τις ΗΠΑ διακρίνονται από αυξημένη αβεβαιότητα.
Οικονομία, τεχνολογία και κατάργηση της γραφειοκρατίας
Στον οικονομικό τομέα, η φον ντερ Λάιεν εστιάζει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, την καινοτομία, την τεχνητή νοημοσύνη και τη μείωση των διοικητικών βαρών για τις επιχειρήσεις.
Προς αυτή την κατεύθυνση προτάσσονται ο οδικός χάρτης «One Europe, One Market», ο Industrial Accelerator Act, το ενιαίο εταιρικό πλαίσιο EU Inc., καθώς και το European Grids Package για την ενεργειακή ανεξαρτησία. Την ίδια στιγμή, η ΕΕ επιδιώκει τη διαφοροποίηση των εμπορικών της οδών συνάπτοντας νέες συμφωνίες από τον Ινδο-Ειρηνικό έως τη Λατινική Αμερική.
Σκλήρυνση στάσης στο Μεταναστευτικό
Ιδιαίτερο πολιτικό βάρος πέφτει στη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, ειδικά μετά τα πρόσφατα γεγονότα στη Σεούτα και τις καταγγελίες για εργαλειοποίηση των συνόρων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει αυστηρότερα νομικά εργαλεία, όπως τις «ομαδικές επιστροφές» (one grouped return) και την προσωρινή αναστολή των αιτήσεων ασύλου σε έκτακτες συνθήκες. Παράλληλα, δρομολογείται η γιγάντωση της Frontex, με στόχο να φτάσει τα 30.000 στελέχη.
Πολιτικές ισορροπίες και προστασία ανηλίκων
Η πρόεδρος της Κομισιόν καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στις απαιτήσεις του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, που πιέζει για λιγότερους κανόνες και αυστηρή φύλαξη συνόρων, και των Σοσιαλιστών, που επιμένουν στην πράσινη μετάβαση και τον αποκλεισμό της ακροδεξιάς.
Παράλληλα, στην ατζέντα περιλαμβάνονται νέες πρωτοβουλίες για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.
Ιστορική παρουσία του Καναδού πρωθυπουργού
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζει η παρουσία του πρωθυπουργού του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος παρακολουθεί την ομιλία και θα απευθυνθεί στην Ολομέλεια την Πέμπτη.
Είναι η πρώτη φορά που ηγέτης τρίτης χώρας παρίσταται στη διαδικασία του SOTEU, γεγονός που υπογραμμίζει τη βούληση για σύσφιξη των διατλαντικών σχέσεων απέναντι στις παγκόσμιες αναταράξεις.