Η κρίση στη Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μια ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση ανεξέλεγκτης στρατιωτικής κλιμάκωσης, καθώς η Τεχεράνη προχώρησε σε ευρείας κλίμακας αντίποινα, απαντώντας στα αμερικανικά αεροπορικά πλήγματα
. Αψηφώντας τις αυστηρές προειδοποιήσεις του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ —ο οποίος δήλωσε δημόσια στο Truth Social ότι οποιαδήποτε απάντηση θα επιφέρει πολύ σκληρότερα χτυπήματα— το Ιράν εξαπέλυσε συντονισμένες επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους και επιθετικά drones.
Οι στόχοι της Τεχεράνης περιλάμβαναν στρατιωτικές εγκαταστάσεις των ΗΠΑ και συμμάχων τους στην Ιορδανία, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, καθώς και στην Ερμπίλ του Ιρακινού Κουρδιστάν.
Αν και οι αεράμυνες της Ιορδανίας, του Κουβέιτ και του Μπαχρέιν ενεργοποιήθηκαν αναχαιτίζοντας την πλειονότητα των βλημάτων, η νέα αυτή έξαρση τερματίζει μια περίοδο σχετικής στρατιωτικής ύφεσης και αυξάνει κατακόρυφα τον κίνδυνο μιας γενικευμένης περιφερειακής σύρραξης.
Οι Αμερικανικές Επιχειρήσεις και οι Απώλειες Αμάχων
Από την πλευρά της, η Αμερικανική Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) επιβεβαίωσε ότι πραγματοποίησε εκτεταμένες αεροπορικές επιδρομές διάρκειας άνω των έξι ωρών.
Οι στόχοι επικεντρώθηκαν σε καίριες στρατιωτικές υποδομές του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), περιλαμβάνοντας συστήματα αεράμυνας, σταθμούς ραντάρ, ναυτικές εγκαταστάσεις, υποδομές τοποθέτησης θαλάσσιων ναρκών, καθώς και κέντρα επικοινωνιών σε στρατηγικές περιοχές όπως το Χουζεστάν, το Τσαμπάχαρ, το Κονάρακ, το Μπαντάρ Αμπάς, η Ασαλούγιε και το νησί Κεσμ.
Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, τα πλήγματα ήταν προληπτικά, με σκοπό την αποτροπή νέων επιχειρήσεων ναρκοθέτησης από το Ιράν στις θαλάσσιες οδούς.
Ωστόσο, η ανθρωπιστική πλευρά των επιθέσεων προκαλεί οργή στην Τεχεράνη. Ιρανικά μέσα ενημέρωσης και ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαίλ Μπαγκαεΐ, κατήγγειλαν ότι θραύσματα από αμερικανικούς βομβαρδισμούς έπληξαν κτίριο όπου διεξαγόταν γαμήλια δεξίωση στο παραθαλάσσιο χωριό Κουχεστάκ της επαρχίας Σίρικ.
Η επίθεση προκάλεσε τον θάνατο τουλάχιστον τεσσάρων ατόμων, ανάμεσα στους οποίους ήταν και ένα τετράχρονο παιδί, καθώς και τον τραυματισμό δεκάδων πολιτών, στην πλειονότητά τους μικρών παιδιών.
Η Μάχη των Στενών του Ορμούζ και οι Οικονομικές Επιπτώσεις
Το επίκεντρο της γεωπολιτικής διαμάχης παραμένει το Στενό του Ορμούζ, η πλέον κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία για τη διακίνηση του παγκόσμιου πετρελαίου. Το Ιράν επιδιώκει να διατηρήσει τον έλεγχο της περιοχής, αυξάνοντας την πίεση στη διεθνή ναυσιπλοΐα και προειδοποιώντας με διπλασιασμό των κυρώσεων στις ναυτιλιακές εταιρείες που δεν συμμορφώνονται με τις υποδείξεις του.
Ήδη δύο δεξαμενόπλοια έχουν πληγεί από θαλάσσιες νάρκες ή βλήματα, προκαλώντας την έντονη αντίδραση και καταδίκη από κράτη του Κόλπου, όπως το Κουβέιτ και το Κατάρ, τα οποία ζητούν την άμεση επαναλειτουργία των Στενών χωρίς προϋποθέσεις.
Η αβεβαιότητα στις θαλάσσιες μεταφορές προκάλεσε άμεσο ράλι στις διεθνείς αγορές ενέργειας, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του πετρελαίου να ξεπερνούν τα 94 δολάρια το βαρέλι. Παράλληλα, η Ουάσινγκτον εφαρμόζει στρατηγική οικονομικού ασφυκτικού κλοιού.
Ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να στραγγαλίσουν οικονομικά το ιρανικό καθεστώς, διευρύνοντας τις κυρώσεις σε τράπεζες, αεροπορικές εταιρείες και τεχνολογικά ιδρύματα που στηρίζουν την ιρανική οικονομία.
Εσωτερικές Ανακατατάξεις στο Πεντάγωνο και Διπλωματικά Αδιέξοδα
Η στρατιωτική αυτή κρίση εξελίσσεται παράλληλα με εσωτερικές αναταράξεις στην ηγεσία των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων. Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την πρόθεσή του να προτείνει τον υπηρεσιακό Υπουργό Ναυτικού, Χανγκ Κάο —βιετναμέζικης καταγωγής πρώην πρόσφυγα— για τη μόνιμη θέση του πολιτικού διοικητή του Ναυτικού.
Η απόφαση αυτή έρχεται σε μια περίοδο ευρύτερων απομακρύνσεων και παραιτήσεων ανώτατων αξιωματούχων του Πενταγώνου, όπως η παραίτηση του Υπουργού Στρατού Νταν Ντρίσκολ, εν μέσω αναφορών για εσωτερικές διαφωνίες με τον Υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.
Στο διπλωματικό πεδίο, παρά τις προσπάθειες διαμεσολάβησης από τρίτες χώρες όπως το Πακιστάν, οι προοπτικές ειρήνευσης φαντάζουν απομακρυσμένες. Ο Ιρανός διαπραγματευτής και Πρόεδρος της Βουλής, Μοχάμαντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ, χαρακτήρισε τις ΗΠΑ πηγή περιφερειακής αβεβαιότητας, καλώντας τις παράλληλα να σεβαστούν τις προηγούμενες δεσμεύσεις τους.
Ωστόσο, αναλυτές επισημαίνουν ότι όσο καμία πλευρά δεν υποχωρεί, ο κίνδυνος διολίσθησης από έναν πόλεμο φθοράς σε μια ολοκληρωτική πολεμική σύρραξη παραμένει εξαιρετικά υψηλός.