Η μηνιαία παύση των εχθροπραξιών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν τερματίστηκε αυτή την εβδομάδα, με την αναζωπύρωση των επιθέσεων να επαναφέρει τον κίνδυνο μιας νέας μεγάλης στρατιωτικής κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή.
Ο αμερικανικός στρατός εξαπέλυσε νέα πλήγματα εναντίον του Ιράν την Τρίτη, με την Τεχεράνη να απαντά εξαπολύοντας επιθέσεις εναντίον στόχων στην Ιορδανία, το Μπαχρέιν και το Κουβέιτ, παρά την προειδοποίηση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οποιαδήποτε αντίποινα θα προκαλούσαν σκληρή αμερικανική απάντηση.
Ωστόσο, η ένταση των νέων συγκρούσεων παραμένει σαφώς χαμηλότερη σε σχέση με τις προηγούμενες φάσεις του πολέμου. Αναλυτές που μίλησαν στο CNN εκτιμούν ότι αυτό αντανακλά τη διστακτικότητα και των δύο πλευρών να επιστρέψουν σε μια σύγκρουση μεγάλης κλίμακας.
Στο επίκεντρο στρατιωτικοί στόχοι
Μέχρι στιγμής, οι επιθέσεις ΗΠΑ και Ιράν επικεντρώνονται κυρίως σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις και όχι σε κρίσιμες ενεργειακές ή πολιτικές υποδομές.
Ο πρώην επικεφαλής του ιρανικού τμήματος των ισραηλινών στρατιωτικών πληροφοριών, Ντάνι Κιτρινόβιτς, επισημαίνει ότι, παρά τις σκληρές δηλώσεις Ιρανών αξιωματούχων, η Τεχεράνη δεν έχει επαναλάβει τις επιθέσεις εναντίον της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
Σύμφωνα με τον αναλυτή του International Crisis Group, Χαμιντρεζά Αζίζι, καμία από τις δύο πλευρές δεν επιθυμεί την επιστροφή σε έναν ολοκληρωτικό πόλεμο. Την ίδια στιγμή, όμως, η διακοπή της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ από το Ιράν και η οικονομική πίεση που ασκεί η Ουάσιγκτον στην Τεχεράνη εξελίσσονται σε ολοένα δυσκολότερες επιλογές για αμφότερες τις πλευρές.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, από την πλευρά του, έχει δηλώσει ότι δεν ενδιαφέρεται να διαπραγματευτεί με το Ιράν.
Αυξάνεται το κόστος για τις ΗΠΑ
Η παρατεταμένη σύγκρουση έχει αρχίσει να προκαλεί αντιδράσεις και στο εσωτερικό των Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς το οικονομικό και στρατιωτικό κόστος αυξάνεται.
Μέχρι τον περασμένο Ιούλιο, οι αμερικανικές δαπάνες για τις πολεμικές επιχειρήσεις υπολογίζονταν σε περίπου 40 δισεκατομμύρια δολάρια.
Παράλληλα, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις χρησιμοποιούν σημαντικό μέρος των αποθεμάτων πυραύλων αναχαίτισης, ενώ η ανάπτυξη προηγμένων στρατιωτικών συστημάτων επιβαρύνει περαιτέρω τον προϋπολογισμό.
Σύμφωνα με πληροφορίες που είχαν μεταδώσει πηγές στο CNN, ο αμερικανικός στρατός είχε ήδη καταναλώσει σχεδόν το 80% των αναχαιτιστικών του συστημάτων. Παράλληλα, εκτιμάται ότι έχει χρησιμοποιηθεί περίπου το 80% των πυραύλων THAAD και σχεδόν το μισό απόθεμα αναχαιτιστικών Patriot.
Μεγαλύτερη η πίεση στην Τεχεράνη
Για το Ιράν, οι συνέπειες του πολέμου είναι ακόμη πιο βαριές. Η οικονομία της χώρας δέχεται ισχυρές πιέσεις, ενώ η δυνατότητα εξαγωγής πετρελαίου περιορίζεται σημαντικά.
Την ίδια στιγμή, εντείνονται οι ανησυχίες για τα αποθέματα όπλων, τροφίμων και φαρμάκων, με την πρόσβαση των πολιτών σε βασικά αγαθά να γίνεται δυσκολότερη.
Η οικονομική πίεση, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η Τεχεράνη θα αποφύγει απαραίτητα την κλιμάκωση. Ο ειδικός σε θέματα Ιράν Arash Azizi εκτιμά ότι το ιρανικό καθεστώς γνωρίζει πως μια πλήρης υποχώρηση θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο ακόμη και την επιβίωσή του.
Ως εκ τούτου, δεν αποκλείεται η επιλογή μιας νέας επιθετικής απάντησης προς τις ΗΠΑ, ιδιαίτερα εάν η οικονομική πίεση καταστεί μη διαχειρίσιμη.
Ανοιχτό παράθυρο για διαπραγματεύσεις
Παρά τη νέα ανταλλαγή πληγμάτων, η διπλωματική οδός δεν έχει κλείσει οριστικά.
Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι παραμένει διαθέσιμη να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, υπό την προϋπόθεση ότι η Ουάσιγκτον θα επαναβεβαιώσει τις δεσμεύσεις που απορρέουν από το μνημόνιο συνεννόησης του περασμένου Ιουνίου.
Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς τόσο οι στρατιωτικές αντοχές των δύο πλευρών όσο και το οικονομικό κόστος του πολέμου αυξάνουν την πίεση για μια πολιτική λύση. Ωστόσο, η απουσία άμεσης συμφωνίας και η επανέναρξη των επιθέσεων διατηρούν τον κίνδυνο μιας νέας, ευρύτερης ανάφλεξης.