Το 2025 καταγράφηκε ως η πιο θανατηφόρα χρονιά για τον άμαχο πληθυσμό στην Ουκρανία από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με την Αποστολή Παρακολούθησης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ. Η ένταση των μαχών κατά μήκος της πρώτης γραμμής και η εκτεταμένη χρήση όπλων μεγάλου βεληνεκούς οδήγησαν σε σημαντική αύξηση των θυμάτων.
Όπως αναφέρεται στη μηνιαία έκθεση της αποστολής, μέσα στο 2025 σκοτώθηκαν 2.514 άμαχοι και τραυματίστηκαν 12.142, αριθμοί αυξημένοι κατά 31% σε σύγκριση με το 2024. Η συντριπτική πλειονότητα των επιβεβαιωμένων περιστατικών σημειώθηκε σε περιοχές που ελέγχονται από την ουκρανική κυβέρνηση και αποδίδεται σε επιθέσεις των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων, στοιχεία τα οποία οι ουκρανικές αρχές θεωρούν αξιόπιστα.
Ο ΟΗΕ επισημαίνει ότι οι εντατικοποιημένες επιχειρήσεις της Ρωσίας για κατάληψη εδαφών το 2025 είχαν ως αποτέλεσμα όχι μόνο ανθρώπινες απώλειες, αλλά και σοβαρές ζημιές σε κρίσιμες υποδομές, διακοπές βασικών υπηρεσιών και νέα κύματα εκτοπισμού σε περιοχές κοντά στο μέτωπο.
Σχεδόν τα δύο τρίτα των θανάτων αμάχων καταγράφηκαν σε ζώνες πρώτης γραμμής, όπου πολλοί ηλικιωμένοι παραμένουν στα χωριά τους, παρά τον συνεχή κίνδυνο. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η απότομη αύξηση των θυμάτων από επιθέσεις με μικρής εμβέλειας μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
«Η ευρεία χρήση drones κοντά στο μέτωπο έχει καταστήσει πολλές περιοχές πρακτικά ακατοίκητες», δήλωσε η επικεφαλής της αποστολής, Ντανιέλ Μπελ, σημειώνοντας ότι μέσα στο 2025 ακόμη και κάτοικοι που άντεχαν επί χρόνια τις εχθροπραξίες αναγκάστηκαν τελικά να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.
Παράλληλα, εκατοντάδες χιλιάδες στρατιώτες και από τις δύο πλευρές εκτιμάται ότι έχουν σκοτωθεί ή τραυματιστεί, αν και καμία κυβέρνηση δεν δίνει πλήρη στοιχεία, σε έναν πόλεμο που θεωρείται ο πιο αιματηρός στην Ευρώπη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το μεγαλύτερο κύμα απωλειών αμάχων είχε καταγραφεί το 2022, κατά την πολιορκία της Μαριούπολης και τις μαζικές επιθέσεις σε πόλεις πριν σταθεροποιηθεί η γραμμή του μετώπου. Έκτοτε, η Ρωσία συνεχίζει να πλήττει αστικά κέντρα με πυραύλους και drones, αρνούμενη ότι στοχεύει σκόπιμα πολίτες και υποστηρίζοντας ότι οι επιθέσεις σε πολιτικές υποδομές εξυπηρετούν στρατιωτικούς σκοπούς. Από την πλευρά της, η Ουκρανία έχει επίσης επιτεθεί σε πολιτικές υποδομές στη Ρωσία και σε κατεχόμενες περιοχές, αλλά σε σαφώς μικρότερη κλίμακα.
Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, η αυξημένη χρήση όπλων μεγάλου βεληνεκούς από τον Ιούνιο του 2025 συνέβαλε στην άνοδο των απωλειών και στα μεγάλα αστικά κέντρα, ενώ οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές είχαν ως αποτέλεσμα οι επιπτώσεις του πολέμου να γίνονται αισθητές πολύ πέρα από τις περιοχές του μετώπου.
Τέλος, ρωσικές αρχές ανέφεραν ότι ουκρανικές επιθέσεις προκάλεσαν το 2025 τον θάνατο 253 αμάχων και τον τραυματισμό 1.872 στη Ρωσία. Ωστόσο, το Παρατηρητήριο του ΟΗΕ διευκρίνισε ότι δεν μπόρεσε να επαληθεύσει τα στοιχεία αυτά, λόγω περιορισμένης πρόσβασης και έλλειψης ανεξάρτητων