Αντιμέτωπη με μια περίοδο έντονης πολιτικής αβεβαιότητας βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς οι εσωτερικές αναταράξεις σε μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες, οι επικείμενες εκλογικές αναμετρήσεις και οι διαφωνίες για την ενεργειακή πολιτική δυσκολεύουν τη λήψη κρίσιμων αποφάσεων. Σύμφωνα με ανάλυση του Politico, η κατάσταση στη Γαλλία, οι πολιτικές εξελίξεις σε Ισπανία, Γερμανία και Ιταλία και η απουσία ισχυρής πολιτικής ηγεσίας απειλούν να περιπλέξουν τις διαπραγματεύσεις για τον επόμενο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας.
Η ανάλυση δημοσιεύεται στον απόηχο της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες, όπου οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν κατάφεραν να σημειώσουν ουσιαστική πρόοδο στις συνομιλίες για τον επόμενο πολυετή προϋπολογισμό της ΕΕ, ενώ σημαντικές διαφωνίες καταγράφηκαν και στην ενεργειακή πολιτική.
Το Politico επισημαίνει ότι οι πολιτικές πιέσεις στο εσωτερικό των κρατών-μελών ενδέχεται να περιορίσουν τα περιθώρια συμβιβασμών σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη καλείται να αντιμετωπίσει σοβαρές οικονομικές και γεωπολιτικές προκλήσεις.
Γαλλία: Η αποχώρηση Μακρόν και η πολιτική αβεβαιότητα
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί, σύμφωνα με την ανάλυση, η πολιτική κατάσταση στη Γαλλία, όπου οι κοινωνικές αναταραχές και η αβεβαιότητα για την επόμενη προεδρική θητεία δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες.
Ο Εμανουέλ Μακρόν δεν έχει δικαίωμα να διεκδικήσει τρίτη συνεχόμενη προεδρική θητεία και αναμένεται να αποχωρήσει από το Μέγαρο των Ηλυσίων το 2027.
Το Politico αναφέρεται στη δημοσκοπική ενίσχυση της ακροδεξιάς Μαρίν Λεπέν, σημειώνοντας ότι η επόμενη προεδρική αναμέτρηση δημιουργεί ερωτήματα για τη μελλοντική πολιτική κατεύθυνση της Γαλλίας.
Παράλληλα, σύμφωνα με τέσσερις Ευρωπαίους διπλωμάτες που επικαλείται το δημοσίευμα, ο Μακρόν φέρεται να αναγνώρισε σε συζήτηση κεκλεισμένων των θυρών κατά την τελευταία Σύνοδο Κορυφής ότι δεν θα διαθέτει την απαραίτητη πολιτική εντολή για να υπογράψει συμφωνία σχετικά με τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό κατά τους τελευταίους μήνες της θητείας του.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο τις διαπραγματεύσεις, δεδομένου του ιδιαίτερου βάρους της Γαλλίας στη διαδικασία λήψης ευρωπαϊκών αποφάσεων.
Ισπανία: Οι εκλογές της 29ης Νοεμβρίου περιπλέκουν τις διαπραγματεύσεις
Στην Ισπανία, οι εκλογές έχουν προγραμματιστεί για τις 29 Νοεμβρίου 2026, με τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ να βρίσκεται αντιμέτωπος με σημαντικές πολιτικές πιέσεις έπειτα από οκτώ χρόνια στην εξουσία.
Σύμφωνα με το Politico, οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν δυσκολίες για τον Σάντσεθ, ενώ η προεκλογική περίοδος ενδέχεται να επηρεάσει τη στάση της Μαδρίτης στις ευρωπαϊκές διαπραγματεύσεις.
Επιπλέον, ενδεχόμενη καθυστέρηση στον σχηματισμό κυβέρνησης μετά τις εκλογές θα μπορούσε να παρατείνει την αβεβαιότητα για τη συμμετοχή της Ισπανίας σε μια τελική συμφωνία για τον προϋπολογισμό.
Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, εκτίμησε ότι η ισπανική εκλογική αναμέτρηση καθιστά πλέον ανέφικτη την επίτευξη συμφωνίας έως το τέλος του 2026.
Γερμανία και Ιταλία: Πολιτικές πιέσεις σε Μερτς και Μελόνι
Στη Γερμανία, η άνοδος της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD) και η υποχώρηση της δημοτικότητας του καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες για την κυβέρνησή του.
Η ανάλυση επισημαίνει ότι οι εσωτερικές πολιτικές πιέσεις ενδέχεται να περιορίσουν την ευχέρεια του Βερολίνου να αποδεχθεί συμβιβασμούς στις διαπραγματεύσεις για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και την οικονομική πολιτική.
Αντίστοιχα, στην Ιταλία, οι επόμενες εκλογές αναμένονται τον Οκτώβριο του 2027, αν και διπλωματική πηγή που επικαλείται το Politico εκτιμά ότι η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι θα μπορούσε να επιλέξει την πρόωρη προσφυγή στις κάλπες.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης προειδοποίησε ότι οι εκλογικές αναμετρήσεις σε Γαλλία και Ιταλία το 2027 ενδέχεται να περιπλέξουν περαιτέρω τις συνομιλίες για τον πολυετή προϋπολογισμό.
Αδιέξοδο για τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό και την ενέργεια
Οι πολιτικές εξελίξεις στα μεγαλύτερα κράτη-μέλη συμπίπτουν με μια περίοδο δύσκολων διαπραγματεύσεων για τη μελλοντική χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής των Βρυξελλών, οι ηγέτες δεν κατάφεραν να καταλήξουν σε ουσιαστική πρόοδο για τον επόμενο πολυετή προϋπολογισμό, ενώ οι διαφορετικές προσεγγίσεις στην ενεργειακή πολιτική ανέδειξαν νέες διαφωνίες.
Το ενεργειακό κόστος εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό πρόβλημα, ιδιαίτερα για χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, οι οποίες ζητούν μέτρα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στην οικονομία και την ανταγωνιστικότητα.
Η ανάγκη εξεύρεσης κοινής γραμμής καθίσταται ακόμη δυσκολότερη καθώς αρκετές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν ταυτόχρονα αυξημένη πολιτική πίεση στο εσωτερικό τους.
Ουκρανία: Χρηματοδοτικό κενό έως 35 δισ. δολαρίων το 2027
Ένα από τα πλέον πιεστικά ζητήματα για την Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει η οικονομική στήριξη της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με την εκτίμηση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου που παραθέτει το Politico, η Ουκρανία αναμένεται να αντιμετωπίσει χρηματοδοτικό κενό ύψους 30 έως 35 δισ. δολαρίων το 2027.
Οι ανάγκες της χώρας αυξάνονται λόγω της συνέχισης του πολέμου με τη Ρωσία, ενώ οι επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες ενόψει του χειμώνα.
Η κάλυψη αυτού του κενού απαιτεί νέες αποφάσεις για τη χρηματοδότηση του Κιέβου, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δυσκολεύονται ήδη να συμφωνήσουν για τις συνολικές δημοσιονομικές προτεραιότητες της Ένωσης.
Πιέσεις από ΗΠΑ, Ρωσία και Κίνα
Στην ανάλυση αναδεικνύονται επίσης οι διεθνείς πιέσεις που αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Λιθουανίας, Γκαμπριέλιους Λαντσμπέργκις, περιέγραψε την κατάσταση ως ταυτόχρονη πίεση από τρεις πλευρές, αναφερόμενος στις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Ρωσία και την Κίνα.
Το Politico σημειώνει ότι η πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ έχει προκαλέσει πρόσθετες εντάσεις στις διατλαντικές σχέσεις, ενώ οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις καλούνται να διαχειριστούν παράλληλα τις σχέσεις τους με τη Μόσχα και το Πεκίνο.
Από την πλευρά του, ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ ντε Βέβερ προειδοποίησε ότι υπάρχουν χώρες που επιδιώκουν να διχάσουν την Ευρώπη, αξιοποιώντας τις εσωτερικές αδυναμίες της.
Politico: «Μια Ευρώπη χωρίς προφανή ηγέτη»
Πέρα από τις επιμέρους πολιτικές και οικονομικές προκλήσεις, το Politico αναδεικνύει και το ζήτημα της ηγεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Τώρα έχουμε μια Ευρώπη χωρίς προφανή ηγέτη», δήλωσε Ευρωπαίος διπλωμάτης στην εφημερίδα.
Σύμφωνα με την ίδια εκτίμηση, παρά τη σημαντική θεσμική επιρροή της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δεν υπάρχει σήμερα στην ΕΕ μια προσωπικότητα με το πολιτικό βάρος που διέθεταν στο παρελθόν η Άνγκελα Μέρκελ ή ο Φρανσουά Μιτεράν.
Η απουσία μιας τέτοιας ηγετικής παρουσίας, σε συνδυασμό με τις εσωτερικές πολιτικές αναταράξεις και τις διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών, εντείνει τις ανησυχίες για την ικανότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να καταλήξει εγκαίρως στις αποφάσεις που απαιτούνται για τον προϋπολογισμό, την ενέργεια και τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας.