Έντονη ανησυχία προκαλεί στις υγειονομικές αρχές η φετινή καλοκαιρινή έξαρση του ιού του Δυτικού Νείλου στη χώρα μας, καθώς τα επιβεβαιωμένα κρούσματα έχουν φτάσει τα 232 και οι καταγεγραμμένοι θάνατοι τους 19.
Η επιδημιολογική εικόνα εμφανίζει μια αισθητή μετατόπιση του ιικού φορτίου, με το 60% περίπου των συνολικών περιστατικών να εντοπίζεται πλέον στην Αττική και ιδιαίτερα σε περιοχές της Ανατολικής Αττικής, όπως τα Σπάτα και το Μαρκόπουλο.
Τα αίτια της διασποράς και η υπόθεση της Θεσσαλίας
Αναλύοντας το φαινόμενο στο Orange Press Agency, ο αναπληρωτής καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης, υπενθύμισε ότι ο ιός βρίσκεται σε ετήσια έξαρση από τα μέσα Ιουνίου έως τα τέλη Σεπτεμβρίου και μεταδίδεται αποκλειστικά από κουνούπια που έχουν τσιμπήσει μολυσμένα πτηνά, κυρίως κορακοειδή.
Ξεκαθάρισε επίσης ότι ο ιός δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο ούτε τα κουνούπια μολύνονται από τους ανθρώπους. Αν και η φετινή κυκλοφορία του ιού είναι αυξημένη σε σχέση με πέρυσι, δεν καταγράφεται σε επίπεδα ρεκόρ.
Όσον αφορά την ιδιαιτερότητα της Ανατολικής Αττικής, ο κ. Μαγιορκίνης εξήγησε ότι η περιοχή διατηρεί ακόμη έντονο αγροτικό χαρακτήρα, περιβάλλον που προτιμούν τα κορακοειδή. Καθώς τα κουνούπια δεν πετούν σε μεγάλες αποστάσεις, η συνύπαρξη πτηνών και ανθρώπων στις συγκεκριμένες ζώνες διευκολύνει τη μετάδοση.
Παράλληλα, ο καθηγητής άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο η κλιματική αλλαγή και ακραία φαινόμενα, όπως η κακοκαιρία Daniel στη Θεσσαλία, να εκτόπισαν πληθυσμούς πτηνών προς άλλες περιοχές, μεταφέροντας σταδιακά τη μόλυνση προς την Αττική, όπου τα κρούσματα αυξάνονται σταδιακά από το 2023.
Κλινική εικόνα, συμπτώματα και ομάδες υψηλού κινδύνου
Αναφορικά με τη σοβαρότητα της νόσου, ο καθηγητής σημείωσε ότι η συντριπτική πλειονότητα όσων μολύνονται είτε δεν εμφανίζει κανένα σύμπτωμα είτε περνά τη λοίμωξη με ήπιο πυρετό και αίσθημα κόπωσης.
Ωστόσο, σε περίπου 1 στα 150 περιστατικά ο ιός προσβάλλει το κεντρικό νευρικό σύστημα προκαλώντας εγκεφαλίτιδα, η οποία εκδηλώνεται με υψηλό πυρετό, σύγχυση, έντονο πονοκέφαλο, δυσκαμψία αυχένα, φωτοφοβία ή ακόμη και παράλυση, απαιτώντας άμεση νοσηλεία.
Η πλειονότητα των σοβαρών κρουσμάτων αφορά άτομα άνω των 65 ετών ή ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα, αν και πρόσφατα προβληματισμό προκάλεσε η νοσηλεία ενός 13χρονου αγοριού, το οποίο τελικά ανάρρωσε και έλαβε εξιτήριο.
Ο κ. Μαγιορκίνης υπογράμμισε ότι η προστασία βασίζεται κατά 90% στην ατομική πρόληψη, όπως η χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών, η τοποθέτηση σητών, η απομάκρυνση στάσιμων νερών από μπαλκόνια και κήπους, καθώς και η χρήση μακριών ενδυμάτων σε αγροτικές εργασίες.
Έκτακτες επιχειρήσεις ψεκασμού στην Ανατολική Αττική
Την ίδια ώρα, η Περιφέρεια Αττικής κλιμακώνει τις δράσεις της στο πεδίο. Μετά από έκτακτη σύσκεψη του Περιφερειάρχη Νίκου Χαρδαλιά με εκπροσώπους του ΕΟΔΥ και του Μπενάκειου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου, αποφασίστηκε η διενέργεια νυχτερινών ψεκασμών σε έκταση 10.000 στρεμμάτων στην Ανατολική Αττική.
Ο Περιφερειάρχης τόνισε ότι δεν χωρά κανένας εφησυχασμός, επισημαίνοντας ότι οι προληπτικοί ψεκασμοί έχουν ήδη αυξηθεί κατά 30% στο σύνολο της περιφέρειας.
Για την καταπολέμηση των ακμαίων κουνουπιών επιστρατεύτηκαν ειδικά μηχανήματα υψηλής πίεσης («τουρμπίνες») για ψεκασμούς υπέρμικρου όγκου.
Όπως εξήγησε ο πρόεδρος της Τεχνικής Επιτροπής Παρακολούθησης του προγράμματος, Γιώργος Κώνσταντος, η μέθοδος αυτή δημιουργεί ένα λεπτό σύννεφο που εξουδετερώνει τα ώριμα κουνούπια χωρίς να αφήνει υπολείμματα με το πρώτο φως της ημέρας, ενώ οι επεμβάσεις επικεντρώνονται εκτός κατοικημένων περιοχών, όπως στον υδροβιότοπο των Αλυκών Αρτέμιδας και στις ζώνες κοντά στη Λεωφόρο Μαραθώνος και την Κιάφα.