Τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατονόμασε ως υπεύθυνους για το κύμα μαζικών διαδηλώσεων που συγκλονίζει το Ιράν εδώ και δύο εβδομάδες ο πρόεδρος της χώρας, Μασούντ Πεζεσκιάν, υποστηρίζοντας ότι ξένες δυνάμεις καθοδηγούν «ταραχοποιούς» με στόχο την αποσταθεροποίηση της χώρας.
Ο Ιρανός πρόεδρος απηύθυνε έκκληση στους πολίτες να αποστασιοποιηθούν από όσους χαρακτήρισε «τρομοκράτες», διαβεβαιώνοντας παράλληλα ότι η κυβέρνησή του είναι διατεθειμένη να ακούσει τα αιτήματα της κοινωνίας και να προχωρήσει σε παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση των οξυμένων οικονομικών προβλημάτων. Την ίδια ώρα, κατηγόρησε ομάδες που, όπως είπε, συνδέονται με το εξωτερικό ότι προχωρούν σε επιθέσεις κατά πολιτών, καταστροφές τεμενών και βανδαλισμούς δημόσιας περιουσίας.
Σύμφωνα με τον Πεζεσκιάν, στόχος των «εχθρών του ιρανικού λαού» είναι η πρόκληση χάους και πολιτικής αστάθειας μετά τον πρόσφατο πόλεμο διάρκειας 12 ημερών, υπονοώντας ότι το κύμα αμφισβήτησης εντάσσεται σε ευρύτερο γεωπολιτικό σχεδιασμό.
Παράλληλα, ο πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ, προειδοποίησε τον Ντόναλντ Τραμπ ότι ενδεχόμενη αμερικανική στρατιωτική ενέργεια θα προκαλέσει άμεσες ιρανικές επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, τις οποίες χαρακτήρισε «νόμιμους στρατιωτικούς στόχους». Πηγές ανέφεραν επίσης ότι το Ισραήλ έχει τεθεί σε αυξημένο επίπεδο επιφυλακής, ενόψει του ενδεχομένου αμερικανικής εμπλοκής υπέρ των διαδηλωτών.
Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε μέσω κοινωνικών δικτύων ότι το Ιράν «στρέφεται προς την ελευθερία όσο ποτέ άλλοτε», τονίζοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να στηρίξουν τις εξελίξεις. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει την ιρανική ηγεσία ότι η Ουάσιγκτον δεν θα παραμείνει αδρανής σε περίπτωση αιματηρής καταστολής των διαδηλωτών.
Ωστόσο, το ιρανικό καθεστώς έχει ήδη εντείνει τα κατασταλτικά μέτρα, με μαζικές συλλήψεις και αυστηρές προειδοποιήσεις προς όσους συμμετέχουν στις κινητοποιήσεις, καθώς αντιμετωπίζει τη σοβαρότερη εσωτερική πρόκληση των τελευταίων ετών. Η αναταραχή εκδηλώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ισλαμική Δημοκρατία εμφανίζεται ιδιαίτερα ευάλωτη, τόσο λόγω διεθνών πιέσεων όσο και λόγω της βαθιάς κοινωνικής δυσαρέσκειας.
Μαρτυρίες που μετέδωσε το CNN περιγράφουν σκηνές εκτεταμένης βίας και χάους, ιδίως στα νοσοκομεία της Τεχεράνης, όπου φέρονται να μεταφέρονται δεκάδες τραυματίες και νεκροί. Διαδηλωτές κάνουν λόγο για πυρά από δυνάμεις ασφαλείας, χρήση δακρυγόνων, τέιζερ και πραγματικών πυρών, ακόμη και από ελεύθερους σκοπευτές σε ταράτσες κτιρίων. Ιατρικό προσωπικό και αυτόπτες μάρτυρες αναφέρουν ότι τα νοσοκομεία αδυνατούν να ανταποκριθούν στον αριθμό των τραυματιών, ενώ καταγράφονται σοβαρά τραύματα από σκάγια, ακόμη και στα μάτια.
Οι διαδηλώσεις, που ξεκίνησαν στις 28 Δεκεμβρίου με αφορμή την εκτίναξη του πληθωρισμού και την επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης, έχουν επεκταθεί σε περισσότερες από 100 πόλεις, μετατρεπόμενες σταδιακά σε γενικευμένη αμφισβήτηση του πολιτικού συστήματος. Παρά το μπλακάουτ στο διαδίκτυο, πληροφορίες συνεχίζουν να διαρρέουν μέσω διεθνών μέσων και οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Σύμφωνα με τη Human Rights Activists News Agency (HRANA), τουλάχιστον 116 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους, μεταξύ των οποίων και μέλη των δυνάμεων ασφαλείας, ενώ χιλιάδες έχουν συλληφθεί. Η ίδια οργάνωση καταγράφει εκατοντάδες σημεία διαμαρτυρίας σε όλες τις επαρχίες της χώρας, γεγονός που υπογραμμίζει τη γεωγραφική και κοινωνική έκταση της κρίσης.
Την ίδια στιγμή, φιλομοναρχικές φωνές στο εξωτερικό, όπως ο γιος του τελευταίου σάχη, Ρεζά Παχλεβί, απευθύνουν νέα καλέσματα για συνέχιση των κινητοποιήσεων, ενισχύοντας το κλίμα πολιτικής πόλωσης. Το Ιράν εισέρχεται έτσι σε μια ιδιαίτερα ασταθή φάση, όπου οι εσωτερικές κοινωνικές πιέσεις διασταυρώνονται με διεθνείς γεωπολιτικές αντιπαραθέσεις, αυξάνοντας τον κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης.