Στις Βρυξέλλες βρίσκεται ο νέος πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, Πέτερ Μάγιαρ, για τις πιο κρίσιμες συνομιλίες των τελευταίων ετών, οι οποίες αναμένεται να καθορίσουν τη μελλοντική σχέση της Βουδαπέστης με την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και την πολιτική σταθερότητα της νέας του κυβέρνησης.
Ο Μάγιαρ, ο οποίος ανέλαβε την εξουσία τον περασμένο Απρίλιο βάζοντας τέλος στην 16ετή κυριαρχία του Βίκτορ Όρμπαν, συναντάται με την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχοντας ως βασικό στόχο την αποδέσμευση ευρωπαϊκών πόρων που ξεπερνούν τα 35 δισεκατομμύρια ευρώ.
Τα κονδύλια αυτά παραμένουν «παγωμένα» από την Ε.Ε. λόγω των χρόνιων παραβιάσεων των αρχών του κράτους δικαίου από το προηγούμενο καθεστώς. Το οικονομικό πακέτο περιλαμβάνει 10,4 δισεκατομμύρια ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης —που αποτελεί άμεση προτεραιότητα καθώς τα σχετικά ορόσημα πρέπει να εκπληρωθούν έως το τέλος Αυγούστου— 7,6 δισεκατομμύρια ευρώ από τα ταμεία συνοχής και περίπου 17 δισεκατομμύρια ευρώ σε αμυντικά δάνεια.
Το «βαθύ κράτος» του Όρμπαν και το μάθημα της Πολωνίας
Παρά το γεγονός ότι η απομάκρυνση του Όρμπαν δημιούργησε θετικό κλίμα και η νέα κυβέρνηση έχει ήδη αποδεχθεί μεταρρυθμίσεις κατά της διαφθοράς, η Κομισιόν εμφανίζεται ιδιαίτερα επιφυλακτική. Η Βουδαπέστη αντιμετωπίζει μια σοβαρή εσωτερική πρόκληση: το κράτος ελέγχεται ακόμα σε μεγάλο βαθμό από το «βαθύ κράτος» του Όρμπαν.
Κορυφαίες θεσμικές θέσεις, όπως η Προεδρία της Δημοκρατίας, η ηγεσία του Συνταγματικού Δικαστηρίου και ο γενικός εισαγγελέας, στελεχώνονται από πιστούς συμμάχους του πρώην πρωθυπουργού, οι οποίοι μπορούν να μπλοκάρουν τις νέες νομοθετικές πρωτοβουλίες και να προκαλέσουν συνταγματική κρίση.
Η προσεκτική στάση των Βρυξελλών επηρεάζεται άμεσα και από το πρόσφατο πάθημα με την Πολωνία. Όταν ο Ντόναλντ Τουσκ ανέλαβε την εξουσία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποδέσμευσε γρήγορα 100 δισεκατομμύρια ευρώ βασιζόμενη σε υποσχέσεις, όμως στη συνέχεια ο φιλοπατριωτικός Πρόεδρος της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι, μπλόκαρε τις μεταρρυθμίσεις στη δικαιοσύνη. Η Κομισιόν δέχθηκε τότε σφοδρή κριτική και πλέον ζητά από τον Μάγιαρ απτές αποδείξεις εφαρμογής των νόμων και όχι απλά ψηφίσεις νομοσχεδίων.
Η σημερινή συνάντηση αναμένεται να οδηγήσει σε μια πρώτη πολιτική συμφωνία για το αναθεωρημένο σχέδιο της Ουγγαρίας. Ωστόσο, θα απαιτηθούν εβδομάδες τεχνικών συζητήσεων προτού το τελικό πλάνο παραπεμφθεί προς έγκριση στους Υπουργούς Οικονομικών της Ε.Ε., με πιθανή ημερομηνία-κλειδί τη 10η Ιουλίου.
Για τον Πέτερ Μάγιαρ, το διακύβευμα ξεπερνά τα δισεκατομμύρια ευρώ. Πρέπει να αποδείξει στους πολίτες του ότι μπορεί να επαναφέρει την Ουγγαρία στον ευρωπαϊκό πυρήνα χωρίς να προκαλέσει μια γενικευμένη εσωτερική θεσμική σύγκρουση. Αντίστοιχα, για τις Βρυξέλλες, η πρόκληση είναι να στηρίξουν την πολιτική αλλαγή στη χώρα, χωρίς όμως να κάνουν εκπτώσεις στους κανόνες δικαίου που οι ίδιες θέσπισαν.