Σε δύο διαφορετικές, αλλά χρονικά παράλληλες κινήσεις στήριξης προς τη Σαουδική Αραβία προχωρούν ΗΠΑ και Πακιστάν, την ώρα που το Ριάντ βρίσκεται αντιμέτωπο με νέα κλιμάκωση της έντασης με τους Χούθι της Υεμένης. Η Ουάσιγκτον ανοίγει τον δρόμο για μια μεγάλη συμφωνία εξοπλισμών με 48 μαχητικά F-35, ενώ το Ισλαμαμπάντ δηλώνει ότι θα σταθεί στο πλευρό της Σαουδικής Αραβίας εάν η σύγκρουση οξυνθεί.
Οι δύο εξελίξεις δεν αποτελούν μέρος κάποιας κοινής πρωτοβουλίας και έχουν διαφορετικό χαρακτήρα. Ωστόσο, σημειώνονται σε μια περίοδο κατά την οποία η Σαουδική Αραβία εμπλέκεται ολοένα περισσότερο στη διευρυνόμενη περιφερειακή κρίση και βρίσκεται αντιμέτωπη με επιθέσεις που αποδίδει στους υποστηριζόμενους από το Ιράν Χούθι.
«Πράσινο φως» από τις ΗΠΑ για 48 F-35
Το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών ενέκρινε την πιθανή πώληση στη Σαουδική Αραβία 48 μαχητικών αεροσκαφών πέμπτης γενιάς F-35 Lightning II της Lockheed Martin, σε ένα εξοπλιστικό πακέτο συνολικής εκτιμώμενης αξίας 24,3 δισ. δολαρίων.
Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης 49 κινητήρες Pratt & Whitney, συστήματα επικοινωνιών, ανταλλακτικά και άλλο υποστηρικτικό εξοπλισμό. Η έγκριση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ αποτελεί σημαντικό βήμα στη διαδικασία, χωρίς όμως να σημαίνει ότι η πώληση έχει ήδη ολοκληρωθεί.
Σύμφωνα με την αμερικανική πλευρά, η προτεινόμενη πώληση αποσκοπεί, μεταξύ άλλων, στην ενίσχυση της δυνατότητας της Σαουδικής Αραβίας να αντιμετωπίζει υφιστάμενες και μελλοντικές απειλές, καθώς και στη βελτίωση της διαλειτουργικότητας με τις αμερικανικές και άλλες συμμαχικές δυνάμεις. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ υποστηρίζει παράλληλα ότι το εξοπλιστικό πακέτο δεν θα μεταβάλει τη στρατιωτική ισορροπία στην περιοχή.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της χρονικής συγκυρίας. Το Ριάντ έχει βρεθεί τις τελευταίες εβδομάδες αντιμέτωπο με επιθέσεις των Χούθι, ενώ η ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει επεκταθεί σε νέα μέτωπα, ασκώντας πίεση τόσο στις σαουδαραβικές ενεργειακές υποδομές όσο και στις εξαγωγές πετρελαίου.
Πακιστάν: «Θα σταθούμε στο πλευρό της Σαουδικής Αραβίας»
Σε διαφορετικό επίπεδο κινείται η στήριξη που διακηρύσσει το Πακιστάν. Ο υπουργός Άμυνας Καγουάτζα Ασίφ δήλωσε ότι το Ισλαμαμπάντ θα σταθεί στο πλευρό της Σαουδικής Αραβίας, τόσο διπλωματικά όσο και «στην πράξη», εάν η αντιπαράθεση με τους Χούθι κλιμακωθεί.
Οι δηλώσεις έγιναν μετά την καταγγελία του Ριάντ ότι drone των Χούθι κατευθυνόταν προς τη Μέκκα. Οι Χούθι απέρριψαν την κατηγορία, χαρακτηρίζοντας ψευδή τη σαουδαραβική εκδοχή ότι επιχείρησαν να πλήξουν την ιερή πόλη.
Ο Ασίφ συνέδεσε τη θέση του Πακιστάν τόσο με τις αμυντικές δεσμεύσεις της χώρας του προς τη Σαουδική Αραβία όσο και με τη σημασία που αποδίδει το Ισλαμαμπάντ στην προστασία των ιερών τόπων του Ισλάμ. Τόνισε ότι το Πακιστάν θα εκπληρώσει τις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει ποια μορφή θα μπορούσε να λάβει μια ενδεχόμενη στρατιωτική ή άλλη εμπλοκή του.
Δύο διαφορετικές μορφές στήριξης προς το Ριάντ
Οι κινήσεις της Ουάσιγκτον και του Ισλαμαμπάντ δεν είναι ταυτόσημες ούτε πρέπει να παρουσιάζονται ως συντονισμένη απάντηση στην κλιμάκωση με τους Χούθι. Η αμερικανική κίνηση αφορά μια μεγάλης κλίμακας, μακροπρόθεσμη ενίσχυση των στρατιωτικών δυνατοτήτων της Σαουδικής Αραβίας μέσω της πιθανής πώλησης F-35. Αντίθετα, το Πακιστάν στέλνει ένα περισσότερο άμεσο πολιτικό και αποτρεπτικό μήνυμα, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο έμπρακτης στήριξης εάν η κατάσταση επιδεινωθεί.
Κοινό σημείο είναι ότι και οι δύο εξελίξεις καταγράφονται ενώ η Σαουδική Αραβία βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση από τη διεύρυνση των περιφερειακών συγκρούσεων. Η επανεμφάνιση του μετώπου με τους Χούθι και οι απειλές για κρίσιμες ενεργειακές υποδομές ενισχύουν τη στρατηγική σημασία της ασφάλειας του βασιλείου για τους εταίρους του.