Η Σαουδική Αραβία προετοιμάζει νέα στρατιωτική επιχείρηση εναντίον των υποστηριζόμενων από το Ιράν Χούθι στην Υεμένη, εξετάζοντας από μια περιορισμένη προέλαση κατά μήκος των ακτών έως μια ευρύτερη επίθεση σε πολλαπλά μέτωπα, σύμφωνα με αξιωματούχους της περιοχής και της Δύσης που μίλησαν στο Reuters.
Σύμφωνα με έξι πηγές που γνωρίζουν τις σχετικές προετοιμασίες, η επιχείρηση αναμένεται να ξεκινήσει μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Τις χερσαίες επιχειρήσεις προβλέπεται να αναλάβουν δυνάμεις της Υεμένης υπό την εποπτεία του Ριάντ, με τη Σαουδική Αραβία να παρέχει αεροπορική υποστήριξη.
Οι ΗΠΑ παρέχουν ήδη πληροφορίες για την υποστήριξη των σαουδαραβικών επιχειρήσεων στην Υεμένη, ενώ χώρες της περιοχής και ευρωπαϊκά κράτη προσφέρουν κυρίως αμυντική στρατιωτική βοήθεια. Οι σύμμαχοι του Ριάντ, ωστόσο, δεν αναμένεται να συμμετάσχουν άμεσα στις πολεμικές επιχειρήσεις, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.
Η Σαουδική Αραβία ενεπλάκη στον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης το 2015, ως επικεφαλής αραβικού συνασπισμού που υποστήριζε τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση, την οποία οι Χούθι είχαν εκδιώξει από την πρωτεύουσα Σαναά. Η εκεχειρία του 2022 διατηρήθηκε σε μεγάλο βαθμό μέχρι φέτος, όταν η σύγκρουση κλιμακώθηκε εκ νέου.
Στόχος ο έλεγχος του Μπαμπ ελ Μαντέμπ
Κεντρικός στόχος της σχεδιαζόμενης επιχείρησης είναι, σύμφωνα με το Reuters, η ανατροπή των εδαφικών κερδών που πέτυχαν οι Χούθι τον περασμένο μήνα, όταν προέλασαν κατά μήκος των ακτών και απέκτησαν τον έλεγχο του Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Πρόκειται για τη νότια έξοδο της Ερυθράς Θάλασσας και μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταξύ Μεσογείου και Ασίας.
Το Ριάντ εξετάζει δύο βασικά σενάρια. Το πρώτο προβλέπει μια περιορισμένη επιχείρηση στην περιοχή γύρω από το Μπαμπ ελ Μαντέμπ. Το δεύτερο αφορά μια πολύ ευρύτερη επίθεση, με ταυτόχρονες επιχειρήσεις σε πολλαπλά μέτωπα στις επαρχίες Αλ Μπάιντα, Μαρίμπ, Ταΐζ και Αλ Τζαουφ.
Ανάλογα με την έκταση της επιχείρησης, θα μπορούσαν να κινητοποιηθούν περισσότεροι από 100.000 Υεμενίτες στρατιώτες, σύμφωνα με αξιωματούχους του Κόλπου και της Υεμένης.
Η σημασία του Μπαμπ ελ Μαντέμπ έχει αυξηθεί περαιτέρω λόγω της σύγκρουσης με το Ιράν και της ουσιαστικής διακοπής της ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Σύμφωνα με Δυτικούς διπλωμάτες και αξιωματούχο του Κόλπου, η σαουδαραβική ηγεσία θεωρεί ότι δεν μπορεί να προσέλθει σε νέες ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις με τους Χούθι όσο εκείνοι ελέγχουν το Μπαμπ ελ Μαντέμπ, καθώς η κατοχή ενός τόσο κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος ενισχύει σημαντικά τη διαπραγματευτική τους θέση.
Πότε μπορεί να αρχίσει η επιχείρηση
Οι έξι πηγές του Reuters δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσουν με ακρίβεια πότε θα αρχίσει η επιχείρηση. Οι εκτιμήσεις κυμαίνονται από την επόμενη εβδομάδα έως την περίοδο μετά τις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, στις αρχές Νοεμβρίου.
Ο Μάικλ Ράτνεϊ, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Σαουδική Αραβία, εκτίμησε ότι μια νέα επιχείρηση θα είναι πιθανότατα περιορισμένη και σαφώς μικρότερης κλίμακας από εκείνη που εξαπέλυσε ο υπό σαουδαραβική ηγεσία συνασπισμός το 2015.
Η στάση των ΗΠΑ
Η Ουάσινγκτον παρέχει στρατιωτικούς συμβούλους και πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων για τον εντοπισμό στόχων, προς υποστήριξη των σαουδαραβικών αεροπορικών επιχειρήσεων στην Υεμένη, σύμφωνα με Δυτικό διπλωμάτη.
Η αμερικανική υποστήριξη, πάντως, ενδέχεται να παραμείνει περιορισμένη. Όπως είχε μεταδώσει προηγουμένως το Reuters, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε αιτήματα του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν για άμεση αμερικανική στρατιωτική συνδρομή, όπως η πραγματοποίηση αεροπορικών πληγμάτων.
Ο ρόλος Τουρκίας και Πακιστάν
Τουρκία και Πακιστάν, που μαζί με τη Σαουδική Αραβία έχουν συνάψει κοινή αμυντική συμφωνία, έχουν προμηθεύσει το βασίλειο με στρατιωτικό εξοπλισμό που χρησιμοποιείται στην Υεμένη, σύμφωνα με Πακιστανούς και περιφερειακούς αξιωματούχους.
Τον περασμένο μήνα, το Πακιστάν έστειλε στο Άντεν τέσσερα μεταγωγικά αεροσκάφη με στρατιωτικό εξοπλισμό, μεταξύ άλλων συστήματα αεράμυνας, ελαφρύ πυροβολικό, drones και συστήματα αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Πακιστανοί στρατιωτικοί σύμβουλοι βρίσκονται επίσης στην Υεμένη μαζί με Σαουδάραβες ομολόγους τους, υποστηρίζοντας τις υεμενίτικες δυνάμεις. Παράλληλα, τουρκικά drones που είχε αγοράσει η Σαουδική Αραβία πριν από τη σημερινή σύγκρουση έχουν αναπτυχθεί πάνω από την Υεμένη.
Μία από τις βασικές ανησυχίες του Ριάντ είναι η προστασία των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων και άλλων κρίσιμων υποδομών από ενδεχόμενες επιθέσεις των Χούθι με drones και πυραύλους. Για τον λόγο αυτό, η Σαουδική Αραβία έχει ζητήσει από συμμάχους της πρόσθετη υποστήριξη με αμυντικά συστήματα.
Σύμφωνα με Πακιστανό αξιωματούχο, το Ισλαμαμπάντ έχει αναπτύξει στη Σαουδική Αραβία από 30.000 έως 40.000 στρατιώτες για την προστασία των χερσαίων συνόρων και την αναχαίτιση drones και πυραύλων. Δεν έχει, ωστόσο, ληφθεί απόφαση για αποστολή πακιστανικών στρατευμάτων στην Υεμένη με σκοπό την άμεση συμμετοχή στις μάχες.
Η Γαλλία, από την πλευρά της, έχει ανακοινώσει ότι θα αποστείλει αμυντικά συστήματα και στρατιωτικές δυνάμεις στη Σαουδική Αραβία, με στόχο την προστασία της πόλης-λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα.