Ως «εξαιρετικά μεγάλη διπλωματική επιτυχία» για την Τουρκία χαρακτήρισε ο πρόεδρος της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης, Νουμάν Κουρτουλμούς, την έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης στις 20 Οκτωβρίου 2026. Ο Τούρκος αξιωματούχος υποστήριξε ότι η εξέλιξη ενισχύει τη θέση της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο, επαναφέροντας παράλληλα τις τουρκικές αιτιάσεις για τους λεγόμενους «χάρτες της Σεβίλλης».
Η Άγκυρα επιδιώκει να αξιοποιήσει διπλωματικά την απόφαση του κοινοβουλίου που εδρεύει στην ανατολική Λιβύη, περιοχή όπου κυριαρχούν οι δυνάμεις του Χαλίφα Χαφτάρ, παρουσιάζοντάς την ως σημαντική εξέλιξη για τις τουρκικές διεκδικήσεις στις θαλάσσιες ζώνες.
Η συμφωνία Τουρκίας και Λιβύης για την οριοθέτηση θαλάσσιων δικαιοδοσιών εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αντιπαράθεσης με την Ελλάδα, η οποία αμφισβητεί τη νομιμότητά της, καθώς θεωρεί ότι παραβλέπει τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών.
Κουρτουλμούς: «Αποτέλεσμα μακρών διπλωματικών προσπαθειών»
Ο πρόεδρος της τουρκικής Βουλής απέδωσε την έγκριση του μνημονίου σε πολυετείς διαπραγματεύσεις και διπλωματικές προσπάθειες της Άγκυρας.
«Δόξα τω Θεώ, ως αποτέλεσμα μακρών διαπραγματεύσεων και μακρών διπλωματικών προσπαθειών, την περασμένη εβδομάδα, στις 20 Οκτωβρίου 2026, εγκρίθηκε ομόφωνα και από τη βουλή που συγκροτεί το τμήμα της Ανατολικής Λιβύης –δηλαδή την περιοχή του Χαφτάρ– η συμφωνία σχετικά με τον καθορισμό των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας στη Μεσόγειο σε συνεργασία της Τουρκίας με τη Λιβύη», ανέφερε.
«Αυτή είναι μια εξαιρετικά μεγάλη διπλωματική επιτυχία της Τουρκίας», πρόσθεσε.
Η δήλωση αποτυπώνει την προσπάθεια της τουρκικής πλευράς να παρουσιάσει την εξέλιξη ως ενίσχυση της διεθνούς αποδοχής του μνημονίου, το οποίο είχε υπογραφεί το 2019 μεταξύ της Άγκυρας και της τότε κυβέρνησης της Τρίπολης.
Επίθεση στους «χάρτες της Σεβίλλης»
Ο Νουμάν Κουρτουλμούς επανέφερε την επιχειρηματολογία της Τουρκίας περί περιορισμού της στις ακτές της Ανατολικής Μεσογείου, στρέφοντας την κριτική του κατά των λεγόμενων «χαρτών της Σεβίλλης».
«Το ιμπεριαλιστικό σχέδιο που ήθελε να φυλακίσει την Τουρκία στον κόλπο της Μεσογείου, στο πλαίσιο των χαρτών της Σεβίλλης, έχει καταρρεύσει», ισχυρίστηκε.
Ο όρος χρησιμοποιείται από την Άγκυρα για να περιγράψει χαρτογραφική προσέγγιση που αποδίδει θαλάσσιες ζώνες στα ελληνικά νησιά και στην Κύπρο, με βάση μελέτη που συνδέεται με το Πανεπιστήμιο της Σεβίλλης. Ο συγκεκριμένος χάρτης, πάντως, δεν αποτελεί επίσημη οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Συνεχίζοντας, ο Κουρτουλμούς υποστήριξε ότι η Τουρκία έχει πλέον τη δυνατότητα να προβάλλει ισχυρότερα τις διεκδικήσεις της στην περιοχή.
«Ενώ κάποτε λέγαμε ότι η Τουρκία θα περιέλθει σε μια κατάσταση όπου δεν θα μπορεί να ρίξει ούτε πετονιά για να ψαρέψει από τις ίδιες τις ακτές της, σήμερα έχει φτάσει στο σημείο να δηλώνει και να διακηρύσσει ανοιχτά την κυριαρχία της στην Ανατολική Μεσόγειο», δήλωσε.
Μήνυμα συνεργασίας προς τις χώρες της περιοχής
Παράλληλα με τις αναφορές στην ενίσχυση της τουρκικής παρουσίας, ο πρόεδρος της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης επιχείρησε να παρουσιάσει τη συμφωνία ως εξέλιξη που μπορεί να ωφελήσει και άλλες χώρες της περιοχής.
«Με την υλοποίηση αυτής της συμφωνίας, τόσο η Τουρκία όσο και η Λιβύη θα κερδίσουν, ενώ και όλες οι φιλικές και αδελφικές χώρες της περιοχής μας θα επωφεληθούν από αυτή την εξέλιξη», ανέφερε.
Οι δηλώσεις αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και σε σχέση με την Αίγυπτο, η οποία έχει εκφράσει αντιρρήσεις για το τουρκολιβυκό μνημόνιο και διατηρεί διαφορετικές θέσεις για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών.
Αν και ο Κουρτουλμούς δεν κατονόμασε την Αίγυπτο στη συγκεκριμένη αναφορά, η τοποθέτησή του εντάσσεται στην προσπάθεια της Άγκυρας να ενισχύσει τις περιφερειακές της συνεργασίες.
«Δεν θέλουμε να ρίχνουμε λάδι στη φωτιά»
Ο Τούρκος αξιωματούχος συνδύασε τις δηλώσεις για τις θαλάσσιες διεκδικήσεις με αναφορές στην ανάγκη διπλωματικής συνεννόησης.
«Σε αυτή την περιοχή, ως Τουρκία, θέτουμε πάντα ως βάση τη διαπραγμάτευση σε πολλά ζητήματα», δήλωσε.
«Ο κύριος στόχος μας δεν είναι να ρίχνουμε λάδι στη φωτιά, αλλά να φέρνουμε αποτελέσματα χρησιμοποιώντας έξυπνους μηχανισμούς που αξιοποιούν την κρατική σοφία για να σβήσουν τη φωτιά», πρόσθεσε.
Χαρακτήρισε, τέλος, το τουρκολιβυκό μνημόνιο επιτυχημένο διπλωματικό βήμα, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία επιδιώκει την ενίσχυση της θέσης της στην Ανατολική Μεσόγειο μέσω διαπραγματεύσεων και συνεργασιών.
Η έγκριση που επικαλείται η τουρκική πλευρά δεν αίρει, πάντως, τις αντιρρήσεις της Ελλάδας για το περιεχόμενο της συμφωνίας ούτε συνιστά από μόνη της διεθνή αναγνώριση της οριοθέτησης που προβλέπει.