Η πρόταση, η οποία διαβιβάστηκε στην Ουάσινγκτον μέσω του Πακιστάν, προβλέπει την άμεση άρση του αμερικανικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια με αντάλλαγμα το άνοιγμα της κρίσιμης θαλάσσιας οδού, ενώ μεταθέτει το ακανθώδες ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος σε μεταγενέστερο στάδιο.
Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το Axios, η κίνηση αυτή αντανακλά τον εσωτερικό διχασμό στην Τεχεράνη σχετικά με τις υποχωρήσεις που πρέπει να γίνουν στο θέμα του ουρανίου, επιλέγοντας μια στρατηγική «παράκαμψης» που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ταχύτερη εκτόνωση της κρίσης.
Ο Λευκός Οίκος διαμηνύει ότι το Ιράν θα πρέπει να αποδεχθεί την παράδοση των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του στις Ηνωμένες Πολιτείες, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Η αμερικανική κυβέρνηση φαίνεται πλέον να μην επιδιώκει την οριστική απαγόρευση του εμπλουτισμού ουρανίου, αλλά προτείνει μια μακροχρόνια, 20ετή αναστολή κάθε πυρηνικής δραστηριότητας, επιτρέποντας στο Ιράν να διατηρήσει τα δικαιώματά του ως μέλος της Συνθήκης Μη Διάδοσης Πυρηνικών Όπλων.
Με την αντίστροφη μέτρηση για τη λήξη της εκεχειρίας στις 21 Απριλίου να έχει ήδη ξεκινήσει, οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη εισέρχονται στην πιο κρίσιμη φάση τους.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, οι ΗΠΑ είχαν θέσει ως όρο την παύση των πυρηνικών δραστηριοτήτων για διάστημα 20 ετών, με την ιρανική πλευρά να απαντά επίσημα τη Δευτέρα, περιορίζοντας τη δέσμευσή της μόλις στο ένα τέταρτο του χρόνου που ζητήθηκε.
Παρά τη δήλωση του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ιρανικές προτάσεις θα μπορούσαν να αποτελέσουν «βάση» συζήτησης, το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών παραμένει χαώδες, με τις «κόκκινες γραμμές» να απειλούν την έκβαση των συνομιλιών.
Ο επικεφαλής του ιρανικού Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας, Μοχάμαντ Εσλάμι, ξεκαθάρισε ότι η Τεχεράνη δεν προτίθεται να διακόψει ή να περιορίσει το πυρηνικό της πρόγραμμα, απορρίπτοντας κατηγορηματικά τις πιέσεις της Δύσης.
Ο πρόεδρος Τραμπ επανήλθε με νέα παρέμβαση στο ζήτημα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, διαβεβαιώνοντας ότι «δεν θα υπάρξει εμπλουτισμός ουρανίου», ενώ έκανε λόγο και για συνεργασία με την Τεχεράνη.
Σύμφωνα με αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του Reuters, η δημόσια και παρασκηνιακή συζήτηση για την απόκτηση πυρηνικών όπλων εντείνεται, τροφοδοτούμενη από το κενό ηγεσίας που άφησε η εξόντωση του Ανώτατου Ηγέτη Αλί Χαμενεΐ και την επακόλουθη κυριαρχία των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) στη λήψη αποφάσεων.
Παράλληλα, Αμερικανοί αξιωματούχοι φέρονται να εξετάζουν εδώ και εβδομάδες πιθανά σενάρια για την ασφάλιση των αποθεμάτων, καθώς το συγκεκριμένο υλικό θα μπορούσε να αποτελέσει βασικό στοιχείο για την κατασκευή πυρηνικών όπλων, εφόσον το Ιράν αποφασίσει να κινηθεί προς αυτή την κατεύθυνση.
Μια εμπιστευτική έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), την οποία φέρνει στο φως το Reuters, προκαλεί παγκόσμια ανησυχία, αποκαλύπτοντας την τοποθεσία όπου η Τεχεράνη φυλάσσει το πιο επικίνδυνο τμήμα του πυρηνικού της αποθέματος.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί επιβεβαίωσε ότι είναι πιθανή συνάντησή του με τον Αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ στη Γενεύη, δηλώνοντας στο CBS ότι εξακολουθεί να υπάρχει «καλή πιθανότητα» διπλωματικής λύσης για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας του.
Αμερικανοί αξιωματούχοι φέρονται να έχουν αποδεχθεί την πάγια «κόκκινη γραμμή» της Ιράν για συνέχιση του εμπλουτισμού ουρανίου, σύμφωνα με το ημιεπίσημο πρακτορείο Iranian Students’ News Agency (ISNA), το οποίο επικαλείται Ιρανό διπλωμάτη με γνώση των συνομιλιών.
Σε μια οριακή καμπή βρίσκονται οι σχέσεις Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, με την κυβέρνηση Τραμπ να ακροβατεί ανάμεσα σε μια ιστορική διπλωματική συμφωνία και την προετοιμασία για ακραία στρατιωτική δράση.
Ο Ιρανός διπλωμάτης ξεκαθάρισε ότι η Τεχεράνη δεν τρέφει εχθρότητα για τον αμερικανικό λαό, αλλά θεωρεί τις πολιτικές του Λευκού Οίκου ως το μοναδικό εμπόδιο για την εξομάλυνση των σχέσεων των δύο χωρών.
Ο Αραγτσί υπογράμμισε ότι το Ιράν παραμένει προσηλωμένο στη διπλωματία, σημειώνοντας ωστόσο πως, αν και δεν επιδιώκει πολεμική σύγκρουση, είναι έτοιμο να υπερασπιστεί τα συμφέροντά του.
Το αδιέξοδο οφείλεται αφενός στην κλιμάκωση των αμερικανικών απαιτήσεων και αφετέρου στη βαθιά ιδεολογική προσήλωση του Ιράν στον εμπλουτισμού ουρανίου.
Την ώρα που η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία τις κινήσεις των μεγάλων πυρηνικών δυνάμεων και τη νέα ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας, η Πιονγκγιάνγκ φαίνεται να προσθέτει έναν ακόμη κρίσιμο παράγοντα αστάθειας στον ήδη εύθραυστο γεωπολιτικό χάρτη
Ο Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε στο Fox News ότι η Τεχεράνη δεν μπορεί να εγκαταλείψει το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου, παρότι υπέστη σοβαρές ζημιές κατά τη διάρκεια του πρόσφατου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν, στον οποίο οι Ηνωμένες Πολιτείες βομβάρδισαν ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.