Σε ανακοινώσεις για το καθεστώς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ προχώρησε η Αρχή Στενών του Περσικού Κόλπου (PGSA) του Ιράν την Παρασκευή (19/6), υλοποιώντας τη συμφωνία που επιτεύχθηκε μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, ξεκαθάρισε ότι η πορεία προς μια οριστική και τελική συμφωνία θα εξαρτηθεί πλήρως από το αν θα ξεκινήσει και θα συνεχιστεί κανονικά η εφαρμογή των ειδικών όρων που προβλέπονται στο μνημόνιο
Εντός του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, ο ρόλος του Βανς αντιμετωπίζεται ως ιδιαίτερα βαρύνων. Ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ τον χαρακτήρισε «αρχιτέκτονα» της προσπάθειας, ζητώντας η τελική συμφωνία να τεθεί προς έγκριση στη Γερουσία.
Στις έντονες διαφωνίες που εξακολουθούν να χωρίζουν τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναφορικά με τον νέο επταετή προϋπολογισμό αναφέρθηκε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη συνέντευξη τύπου μετά το πέρας της διήμερης Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, αντέδρασε έντονα μέσω της πλατφόρμας X, τονίζοντας ότι δεν πρόκειται για παραλήρημα ενός τυχαίου ατόμου, αλλά για επίσημη γραμμή μιας «γενοκτονικής αίρεσης θανάτου» που αποτελεί απειλή για την ανθρωπότητα.
Η εξέλιξη αυτή, την οποία μετέδωσε το πρακτορείο Reuters επικαλούμενο Αμερικανό αξιωματούχο, έρχεται ως «φιλί της ζωής» για το μνημόνιο κατανόησης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, οι συνομιλίες για το οποίο είχαν παγώσει προσωρινά στην Ελβετία.
Σε συνέντευξή του στο δίκτυο France 2, ο Μακρόν υπογράμμισε ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο στρέφονται μακροπρόθεσμα κατά των συμφερόντων του ίδιου του Ισραήλ.
Η Άγκυρα, εργαλειοποιώντας την κρίση στη Μέση Ανατολή, κάλεσε τη διεθνή κοινότητα να λάβει «στοιχειοθετημένη θέση» κατά του Ισραήλ για τις επιχειρήσεις του σε Γάζα, Δυτική Όχθη και Λίβανο, κατηγορώντας το για παραβίαση των ανθρωπιστικών αξιών.
Για μερίδα της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας της χώρας, ο τερματισμός των εχθροπραξιών ενδέχεται να αποτελέσει σημείο καμπής που θα επηρεάσει την περιφερειακή επιρροή του Ισραήλ, θα δοκιμάσει τη συμμαχία του με τις ΗΠΑ και θα εντείνει τις πιέσεις προς την κυβέρνηση του Πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Channel 12, ο Νετανιάχου, σε πρόσφατες επαφές του με Αμερικανούς αξιωματούχους, απέφυγε να ασκήσει κριτική στη συμφωνία, σημειώνοντας μάλιστα πως εάν η Τεχεράνη τηρήσει απαρέγκλιτα τους όρους της, τότε το αποτέλεσμα θα συνιστά μια «επιτυχημένη νίκη».
Πρόκειται για την πρώτη επίσημη συμφωνία ανάμεσα στις δύο χώρες μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 και, σύμφωνα με τους υποστηρικτές της, ανοίγει τον δρόμο για σταθερότητα και αποκλιμάκωση στην περιοχή.
Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, στην προφανή απελπισία της να απεγκλωβιστεί από τη στρατιωτική σύγκρουση που ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου, η κυβέρνηση των ΗΠΑ περιόρισε, παραμέρισε ή εγκατέλειψε σχεδόν όλους τους αρχικούς, φιλόδοξους στόχους της.
Οι ηγέτες των δύο χωρών επιδίδονται σε έναν επικοινωνιακό αγώνα δρόμου, προσπαθώντας να πείσουν την κοινή γνώμη στο εσωτερικό τους ότι εκείνοι είναι οι πραγματικοί νικητές της σύγκρουσης, την ώρα που η Ουάσιγκτον επιχειρεί να επιβάλει συνολική ηρεμία στη Μέση Ανατολή.
Παρά τις προσωπικές του διαφωνίες, ο Χαμενεΐ εξήγησε ότι έδωσε τελικά την έγκρισή του, σεβόμενος τη δέσμευσή του προς τον Ιρανό πρόεδρο και τα μέλη του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, οι οποίοι τον διαβεβαίωσαν προσωπικά ότι αναλαμβάνουν την ευθύνη για την προάσπιση των συμφερόντων του ιρανικού λαού και του «Μετώπου της Αντίστασης».
Η Τεχεράνη διαθέτει πλέον ένα πανίσχυρο μέσο αποτροπής: τον απόλυτο έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, τα οποία η Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει πλέον ως το «οικονομικό πυρηνικό όπλο» του Ιράν, καθώς μια πιθανή εμπλοκή εκεί θα τίναζε στον αέρα την παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται οκτώ χρόνια μετά την απόφαση του Αμερικανού προέδρου να αποσύρει τις ΗΠΑ από τη συμφωνία του 2015 (JCPOA) της κυβέρνησης Ομπάμα, την οποία είχε επανειλημμένα χαρακτηρίσει καταστροφική.
Την επίσημη έναρξη της 60ήμερης περιόδου διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης ανακοίνωσε ο Αμερικανός Αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στον Λευκό Οίκο.
Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι η Αθήνα στηρίζει σταθερά κάθε ειρηνευτική προσπάθεια στην περιοχή, ενώ έθεσε ως άμεση προτεραιότητα την εξασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
