Σε πλήρες αδιέξοδο φαίνεται να οδηγούνται οι διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, με την Τεχεράνη να απορρίπτει κάθε ενδεχόμενο συνθηκολόγησης και τον Ντόναλντ Τραμπ να χαρακτηρίζει τις ιρανικές προτάσεις «εντελώς απαράδεκτες», ενώ η εύθραυστη εκεχειρία δοκιμάζεται από νέες απειλές και στρατιωτικές εντάσεις.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται σε ανάλυσή του το CNN, οι ΗΠΑ περίμεναν δέκα ημέρες την απάντηση της Τεχεράνης στην πρόταση που είχαν καταθέσει για τον τερματισμό του πολέμου. Όταν η ιρανική απάντηση παραδόθηκε την Κυριακή, η Ουάσινγκτον διαπίστωσε ότι το Ιράν εξακολουθεί να επιδιώκει να εμφανιστεί πολιτικά και στρατηγικά ως νικητής της σύγκρουσης.
Παρότι καμία από τις δύο πλευρές δεν έχει δώσει επισήμως στη δημοσιότητα το πλήρες περιεχόμενο των συνομιλιών, ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης αναφέρουν ότι η Τεχεράνη ζητά πλήρη τερματισμό του πολέμου, άρση όλων των κυρώσεων και επίσημη αναγνώριση της κυριαρχίας της στο Στενό του Ορμούζ.
Οι όροι αυτοί απορρίφθηκαν άμεσα από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χαρακτήρισε τις ιρανικές προτάσεις αρχικά «εντελώς απαράδεκτες» και στη συνέχεια «σκουπίδι».
«Νομίζουν ότι θα κουραστώ ή θα βαρεθώ ή ότι θα δεχθώ πιέσεις. Δεν υπάρχει καμία πίεση. Θα έχουμε πλήρη νίκη», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο.
Ο Τραμπ κατηγόρησε επίσης την ιρανική ηγεσία ότι «αλλάζει συνεχώς στάση» κάθε φορά που οι δύο πλευρές φαίνεται να πλησιάζουν σε πιθανή συμφωνία.
Σύμφωνα με αναλυτές, το βασικό σημείο σύγκρουσης αφορά τις διαφορετικές επιδιώξεις των δύο πλευρών. Η Ουάσινγκτον επιδιώκει άμεσες παραχωρήσεις από την Τεχεράνη για το πυρηνικό της πρόγραμμα, ενώ το Ιράν επιμένει πρώτα σε πολιτικά και οικονομικά ανταλλάγματα.
Μεταξύ των αμερικανικών απαιτήσεων φέρεται να βρίσκεται το πάγωμα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος για τουλάχιστον δέκα χρόνια, καθώς και η παράδοση αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου.
Από την πλευρά της, η Τεχεράνη φέρεται να πρότεινε μια πολυεπίπεδη και σταδιακή διαδικασία συμφωνίας, με πρώτο βήμα την πλήρη κατάπαυση του πυρός, την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και των κυρώσεων, μεταθέτοντας το πυρηνικό ζήτημα για μεταγενέστερο στάδιο.
Η διευθύντρια του προγράμματος Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής του Chatham House, Σάναμ Βακίλ, εκτίμησε ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται σε «σύγκρουση αντιλήψεων».
«Οι Ιρανοί δεν πρόκειται να δώσουν παραχωρήσεις στην αρχή μιας συμφωνίας, επειδή δεν εμπιστεύονται τον Τραμπ», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Την ίδια στιγμή, το Ιράν επιχειρεί να εξασφαλίσει διεθνείς εγγυήσεις για οποιαδήποτε πιθανή συμφωνία. Ενόψει της επίσκεψης Τραμπ στην Κίνα, Ιρανοί αξιωματούχοι πρότειναν το Πεκίνο ως πιθανή εγγυήτρια δύναμη μιας μελλοντικής συμφωνίας.
Ο Ιρανός πρέσβης στην Κίνα, Αμπντολρεζά Ραχμάν Φάζλι, υποστήριξε ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να συνοδεύεται από εγγυήσεις μεγάλων δυνάμεων και να εγκριθεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Παράλληλα, η κατάσταση στο πεδίο παραμένει εξαιρετικά εύθραυστη. Παρότι η εκεχειρία βρίσκεται τυπικά σε ισχύ εδώ και περισσότερο από έναν μήνα, έχουν καταγραφεί νέες ναυτικές συγκρούσεις στα Στενά του Ορμούζ, ενώ σύμμαχοι των ΗΠΑ στην περιοχή καταγγέλλουν νέες επιθέσεις με πυραύλους και drones από ιρανικές δυνάμεις ή συμμάχους της Τεχεράνης.
Ο ίδιος ο Τραμπ παραδέχθηκε ότι η εκεχειρία βρίσκεται πλέον σε κρίσιμη κατάσταση. «Θα έλεγα ότι η εκεχειρία βρίσκεται σε μαζική μηχανική υποστήριξη», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Από την άλλη πλευρά, το ιρανικό στρατιωτικό κατεστημένο εμφανίζεται αμετακίνητο.
«Κανείς στο Ιράν δεν καταρτίζει σχέδια για να ικανοποιήσει τον Τραμπ», ανέφερε ο εκπρόσωπος του ιρανικού στρατού, Εμπραχίμ Ζολφαγκαρί.