Νομοσχέδιο για την επιβολή κυρώσεων σε πρόσωπα και εταιρείες που συμμετέχουν στην υλοποίηση του ισραηλινού εποικιστικού σχεδίου Ε1 στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη αναμένεται να καταθέσει ομάδα Δημοκρατικών γερουσιαστών στις ΗΠΑ.
Η νομοθετική πρωτοβουλία αφορά την επέκταση των ισραηλινών οικισμών στην περιοχή Ε1, ανατολικά της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, η οποία απειλεί να διασπάσει τη γεωγραφική συνέχεια της Δυτικής Όχθης και να δυσχεράνει τη δημιουργία ενός βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους.
Εισηγητές του νομοσχεδίου είναι οι Δημοκρατικοί γερουσιαστές Κρις Κουνς, Ελίζαμπεθ Γουόρεν, Ρον Γουάιντεν και Ρούμπεν Γκαλέγκο.
Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο αυξανόμενων διαφωνιών μεταξύ μελών του αμερικανικού Κογκρέσου και της ισραηλινής κυβέρνησης σχετικά με την επέκταση των οικισμών, τη βία των εποίκων και τις επιχειρήσεις των ισραηλινών δυνάμεων ασφαλείας στη Δυτική Όχθη.
Παράλληλα, Δημοκρατικοί και ορισμένοι Ρεπουμπλικάνοι έχουν ζητήσει περιορισμούς στη στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ προς το Ισραήλ, με αφορμή τον πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας.
Τι προβλέπει το νομοσχέδιο
Το νομοσχέδιο προβλέπει την επιβολή κυρώσεων σε ξένες εταιρείες, φυσικά πρόσωπα και άλλες οντότητες που το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών θα κρίνει ότι ευθύνονται ή συμμετέχουν στην κατασκευή ισραηλινών οικισμών και συναφών υποδομών στην περιοχή Ε1.
Στο πεδίο εφαρμογής του περιλαμβάνονται όσοι συμμετέχουν σε διαγωνισμούς για την ανέγερση κατοικιών, καθώς και πρόσωπα ή οργανισμοί που οργανώνουν, χρηματοδοτούν ή διευκολύνουν τη μεταφορά Ισραηλινών πολιτών στους συγκεκριμένους οικισμούς.
Ο γερουσιαστής Κρις Κουνς δήλωσε ότι οι ΗΠΑ οφείλουν να στείλουν σαφές μήνυμα κατά της βίας των εποίκων, υπογραμμίζοντας τη δέσμευσή τους στην ασφάλεια και την αυτοδιάθεση τόσο των Ισραηλινών όσο και των Παλαιστινίων.
Το σχέδιο Ε1 και ο κίνδυνος κατακερματισμού της Δυτικής Όχθης
Το Ε1 αποτελεί ισραηλινό πολεοδομικό σχέδιο για την επέκταση του μεγάλου οικισμού Μάαλε Αντουμίμ, ανατολικά της Ανατολικής Ιερουσαλήμ.
Η υλοποίησή του θα δημιουργούσε ένα εκτεταμένο σύμπλεγμα ισραηλινών οικισμών, περιορίζοντας τη γεωγραφική συνέχεια μεταξύ του βόρειου και του νότιου τμήματος της Δυτικής Όχθης.
Η ισραηλινή κυβέρνηση ενέκρινε το σχέδιο τον Αύγουστο του 2025, ενώ έχουν ήδη ανακοινωθεί διαγωνισμοί για την κατασκευή 3.401 κατοικιών.
Πολλές χώρες και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους στο σχέδιο, επισημαίνοντας ότι η επέκταση των οικισμών υπονομεύει τις προοπτικές δημιουργίας ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους.
Οι ισραηλινοί οικισμοί στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη θεωρούνται παράνομοι βάσει του διεθνούς δικαίου, σύμφωνα με τον ΟΗΕ.
Αντιδράσεις και περιορισμένες προοπτικές έγκρισης
Η νομοθετική πρωτοβουλία κατατίθεται μετά τις πρόσφατες αποφάσεις της Γαλλίας, της Βρετανίας και του Καναδά για την απαγόρευση εισαγωγών προϊόντων που προέρχονται από ισραηλινούς οικισμούς στη Δυτική Όχθη.
Ωστόσο, η έγκριση του αμερικανικού νομοσχεδίου παραμένει αβέβαιη, καθώς οι Δημοκρατικοί διαθέτουν 47 από τις 100 έδρες της Γερουσίας.
Επιπλέον, η Βουλή των Αντιπροσώπων δεν συνεδριάζει αυτή την περίοδο, γεγονός που σημαίνει ότι ακόμη και εάν το νομοσχέδιο εγκριθεί από τη Γερουσία, δεν θα εξεταστεί από τη Βουλή πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.