Παρά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ και την αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ Κιέβου και Δαμασκού, ο ρωσικός «στόλος-φάντασμα» συνεχίζει ακάθεκτος το λαθρεμπόριο ουκρανικών σιτηρών, τροφοδοτώντας με δεκάδες εκατομμύρια δολάρια την πολεμική μηχανή της Μόσχας.
Νέα επίσημα έγγραφα που είδαν το φως της δημοσιότητας τον Μάρτιο και τον Απρίλιο του 2026 αποκαλύπτουν ότι το Κρεμλίνο έχει πλέον συστηματοποιήσει την παράνομη εξαγωγή αγροτικών πόρων από τα κατεχόμενα εδάφη της Χερσώνας, της Ζαπορίζια και της Κριμαίας, αναθέτοντας τη διαδικασία σε ιδιωτικές εταιρείες-βιτρίνες, όπως η Pallada LLC.
Η μεθοδολογία της επιχείρησης βασίζεται στη σκόπιμη απόκρυψη των ιχνών των πλοίων, τα οποία απενεργοποιούν τα συστήματα ναυσιπλοΐας τους και καταθέτουν πλαστά έγγραφα προέλευσης του φορτίου. Αυτή η τακτική καθιστά εξαιρετικά δύσκολο τον εντοπισμό και την αναχαίτιση των φορτίων από γειτονικές χώρες, όπως η Τουρκία, παρά τη δεδηλωμένη πρόθεση της Άγκυρας να πατάξει το λαθρεμπόριο.
Σύμφωνα με πηγές από το Κίεβο, οι φόροι που καταβάλλουν αυτές οι εταιρείες ρέουν απευθείας στον ρωσικό προϋπολογισμό, χρηματοδοτώντας τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Ουκρανία.
Η Συρία παραμένει ο βασικός προορισμός για το κλεμμένο σιτάρι, με τα λιμάνια της Ταρτούς και της Λατάκειας να υποδέχονται τακτικά ρωσικά φορτηγά πλοία, όπως το Matros Pozynich, το οποίο πρόσφατα ξεφόρτωσε σιτάρι αξίας περίπου 7 εκατομμυρίων δολαρίων. Ενδιαφέρον παρουσιάζει η αλλαγή στις οικονομικές ισορροπίες, καθώς η Μόσχα δεν πουλά πλέον σε υπερδιογκωμένες τιμές όπως παλαιότερα, αλλά σε τιμές αγοράς ή με μικρή έκπτωση, λόγω του περιορισμένου αριθμού αγοραστών που είναι πρόθυμοι να αγνοήσουν τις δυτικές κυρώσεις. Παράλληλα, έρευνες δείχνουν ότι ο στόλος-φάντασμα έχει αρχίσει να εκφορτώνει μικρότερες ποσότητες ακόμη και σε ισραηλινά λιμάνια, αλλά και στη Λιβύη και την Αίγυπτο.
Η κατάσταση αυτή προκαλεί αμηχανία και απογοήτευση στην ουκρανική πλευρά, η οποία είχε εναποθέσει μεγάλες ελπίδες στη νέα συριακή κυβέρνηση του Άχμαντ αλ-Σαράα. Παρά τις προσπάθειες για νόμιμες ανθρωπιστικές αποστολές σιτηρών μέσω του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος του ΟΗΕ, η σιωπηρή αποδοχή των παράνομων ρωσικών φορτίων από τη Δαμασκό θεωρείται «πικρό ποτήρι» για το Κίεβο. Ενώ οι διπλωματικές επαφές παραμένουν σε καλό επίπεδο και υπάρχει προοπτική συνεργασίας στην αμυντική βιομηχανία, το συνεχιζόμενο λαθρεμπόριο αναδεικνύει τις δυσκολίες πλήρους απεξάρτησης της Συρίας από τις ρωσικές επιρροές.