Έντονες ανησυχίες προκαλεί στις Ηνωμένες Πολιτείες η διαπίστωση ότι τα προγράμματα εκμάθησης της κινεζικής γλώσσας στα δημόσια σχολεία ενδέχεται να καθοδηγούνται από το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας. Η προσπάθεια του Πεκίνου να εισχωρήσει στο αμερικανικό εκπαιδευτικό σύστημα ξεκίνησε το 2004 με την ίδρυση των Ινστιτούτων Κομφούκιος στα πανεπιστήμια, τα οποία στη συνέχεια δημιούργησαν περίπου 500 αντίστοιχες τάξεις σε σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Αν και η έντονη αντίδραση του Κογκρέσου οδήγησε στο κλείσιμο σχεδόν όλων αυτών των ινστιτούτων, δίνοντας την εντύπωση ότι το πρόβλημα λύθηκε, έκθεση της Εθνικής Ένωσης Ακαδημαϊκών αποκάλυψε ότι πολλά από αυτά επιβίωσαν αλλάζοντας απλώς ονομασία ή μεταφέροντας τις δραστηριότητές τους σε θεωρητικά ανεξάρτητες αμερικανικές μη κυβερνητικές οργανώσεις.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της τακτικής αποτελεί το «Κέντρο για τη Γέφυρα των Πολιτισμών» (Center for Bridging Cultures), ένας εκπαιδευτικός μη κερδοσκοπικός οργανισμός με έδρα τη Βιρτζίνια, ακριβώς έξω από την Ουάσιγκτον.
Η συγκεκριμένη ΜΚΟ φέρνει δασκάλους από την Κίνα σε αμερικανικές τάξεις, διοργανώνει ταξίδια ανταλλαγής για μαθητές και διευθυντές σχολείων και συνεχίζει να λειτουργεί ως εταίρος κινεζικών κρατικών φορέων.
Οι δεσμοί της οργάνωσης με το Πεκίνο γίνονται εμφανείς από τα πρόσωπα που τη στελεχώνουν, καθώς ο εκτελεστικός της διευθυντής, Γκάο Τσινγκ, υπήρξε επί σειρά ετών επικεφαλής του κεντρικού δικτύου των Ινστιτούτων Κομφούκιος στις ΗΠΑ, το οποίο το Στέιτ Ντιπάρτμεντ είχε χαρακτηρίσει επίσημα ως ξένη διπλωματική αποστολή και όργανο κακόβουλης επιρροής και προπαγάνδας της κινεζικής κυβέρνησης.
Το οικονομικό μυστήριο και το κενό στη νομοθεσία των ΗΠΑ
Αν και το οικονομικό καθεστώς της οργάνωσης παραμένει θολό λόγω της νομοθεσίας που επιτρέπει στις ΜΚΟ να μην δημοσιοποιούν τους δωρητές τους, τα φορολογικά έγγραφα δείχνουν ότι το Κέντρο έχει λάβει χρηματοδοτήσεις που ξεπερνούν τα 2,5 εκατομμύρια δολάρια.
Τα κονδύλια αυτά έχουν διοχετευθεί σε δημόσιες και ιδιωτικές σχολικές περιφέρειες, κολλέγια και διαδικτυακές πλατφόρμες εκμάθησης. Την ίδια στιγμή, η επίσημη ιστοσελίδα του Πανεπιστημίου Γλωσσών και Πολιτισμού του Πεκίνου, το οποίο ελέγχεται απευθείας από το κινεζικό Υπουργείο Παιδείας, αναφέρει ρητά το συγκεκριμένο αμερικανικό Κέντρο ως ένα από τα παγκόσμια ινστιτούτα του, επισημαίνοντας ότι ο ρόλος του είναι να συνεχίσει και να επεκτείνει το έργο που επιτελούσαν παλαιότερα τα Ινστιτούτα Κομφούκιος.
Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο καθώς το εν λόγω κινεζικό πανεπιστήμιο συνεργάζεται στενά με το Τμήμα Εργασίας του Ενιαίου Μετώπου της Κίνας, μια υπηρεσία που, σύμφωνα με τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες, διεξάγει επιχειρήσεις ξένης επιρροής με σκοπό την εξουδετέρωση πιθανών εστιών αντίστασης στο εξωτερικό.
Παρά τους εμφανείς κινδύνους, η έλλειψη διαφάνειας εμποδίζει τους γονείς και τους νομοθέτες να γνωρίζουν την ύπαρξη αυτών των σχολικών συνεργασιών. Στο Κογκρέσο έχει κατατεθεί νομοσχέδιο που προβλέπει τη διακοπή της ομοσπονδιακής χρηματοδότησης για τα σχολεία που δεν αποκαλύπτουν την επιρροή ξένων κρατών, ωστόσο η τρέχουσα μορφή του νόμου δεν καλύπτει τις εγχώριες αμερικανικές ΜΚΟ που εμφανίζονται ως ανεξάρτητες.
Οι αναλυτές τονίζουν ότι απαιτείται αυστηρότερος έλεγχος από τις φορολογικές αρχές των ΗΠΑ, καθώς η χώρα δεν έχει την πολυτέλεια να επιτρέψει στην Κίνα να διαμορφώσει τον τρόπο με τον οποίο η νέα γενιά των Αμερικανών αντιλαμβάνεται τον κόσμο.