Σε μια κίνηση που απειλεί να πυροδοτήσει νέα κρίση στις σχέσεις Βαρσοβίας και Βρυξελλών, ο εθνικιστής πρόεδρος της Πολωνίας, Κάρολ Ναβρότσκι, ανακοίνωσε την πρόθεσή του να οδηγήσει τη χώρα σε δημοψήφισμα κατά της κλιματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο Ναβρότσκι, ο οποίος εξελέγη με σημαία την προστασία του άνθρακα και της εγχώριας παραγωγής, εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, χαρακτηρίζοντάς την υπεύθυνη για την ακρίβεια, την απώλεια ανταγωνιστικότητας και την κρίση στον αγροτικό τομέα.
Ο Πολωνός πρόεδρος προτείνει τη διεξαγωγή της ψηφοφορίας τον ερχόμενο Σεπτέμβριο, θέτοντας ένα ερώτημα που συνδέει ευθέως την κλιματική πολιτική με το αυξημένο κόστος ζωής. Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί την κορύφωση των προεκλογικών του δεσμεύσεων για στήριξη των ορυκτών καυσίμων, σε μια χώρα όπου ο άνθρακας εξακολουθεί να καλύπτει πάνω από το ήμισυ των ενεργειακών αναγκών (52,6% το 2025).
Ωστόσο, η πρόταση προσκρούει στο «τείχος» της φιλοευρωπαϊκής κυβέρνησης του Ντόναλντ Τουσκ, η οποία από το 2023 προωθεί ένα φιλόδοξο πρόγραμμα μετάβασης στις ανανεώσιμες πηγές και την πυρηνική ενέργεια. Αν και το Σύνταγμα επιτρέπει στον πρόεδρο να προκηρύξει δημοψήφισμα, απαιτείται η έγκριση της Γερουσίας, την οποία ελέγχει ο κυβερνητικός συνασπισμός.
Οι αντιδράσεις από το κυβερνητικό στρατόπεδο ήταν άμεσες και ιδιαίτερα οξείες, με τη γερουσιάστρια Μαγκνταλένα Μπιέτζατ να απορρίπτει την πρόταση ως «αποκύημα παραπληροφόρησης», τονίζοντας ότι η εξάρτηση από τον άνθρακα —και όχι η ΕΕ— είναι αυτή που πλήττει τα πορτοφόλια των πολιτών.