Στο φως της δημοσιότητας έρχονται οι κρίσιμες λεπτομέρειες του προσχεδίου της συμφωνίας 14 σημείων ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, όπως μεταδίδουν διεθνή δίκτυα (Channel 12, Al Arabiya, Wall Street Journal, Reuters).
Το Μνημόνιο Κατανόησης, το οποίο χαρακτηρίζεται από τον Αμερικανό Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς ως ένα «γενικό κείμενο», πρόκειται να υπογραφεί επίσημα αυτή την Παρασκευή στο ελβετικό θέρετρο Μπούργκενστοκ κοντά στη Λουκέρνη —τοποθεσία που επιλέχθηκε για λόγους ασφαλείας κατόπιν υπόδειξης των μεσολαβητών από το Κατάρ και το Πακιστάν.
Τις υπογραφές θα βάλουν ο Τζέι Ντι Βανς και ο Ιρανός διαπραγματευτής Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ.
Οι βασικές δεσμεύσεις του 14σημείου Μνημονίου:
Κατάπαυση του πυρός: Προβλέπεται ο άμεσος και μόνιμος τερματισμός των εχθροπραξιών σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, με αμοιβαίο σεβασμό στην εθνική κυριαρχία.
Στενά του Ορμούζ: Αίρεται ο ναυτικός αποκλεισμός. Το Ιράν δεσμεύεται να καθαρίσει τα νερά από νάρκες και να διασφαλίσει την ελεύθερη, χωρίς διόδια, διέλευση των εμπορικών πλοίων για 60 ημέρες, σε συντονισμό με το Ομάν και τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Πυρηνικό Πρόγραμμα & Ουράνιο: Η Τεχεράνη επαναδιατυπώνει τη δέσμευσή της να μην αποκτήσει πυρηνικά όπλα. Το τρέχον καθεστώς του προγράμματος «παγώνει» προσωρινά, ενώ η τύχη των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου μετατίθεται για την επόμενη φάση.
Οικονομικά ανταλλάγματα: Οι ΗΠΑ θα εκδώσουν προσωρινές εξαιρέσεις από τις κυρώσεις για τις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου και παραγώγων, θα επιτρέψουν τη χρήση τραπεζικών/ναυτιλιακών υπηρεσιών και θα αποδεσμεύσουν ιρανικά κεφάλαια.
Ταμείο Ανασυγκρότησης: Εφόσον επιτευχθεί οριστική συμφωνία, προβλέπεται η δημιουργία ενός γιγαντιαίου ταμείου ύψους 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση του Ιράν, το οποίο θα χρηματοδοτηθεί από τα κράτη του Κόλπου.
Το χρονοδιάγραμμα και τα «αγκάθια» της επόμενης μέρας
Όπως επιβεβαίωσε ο Ιρανός Υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, οι διαπραγματεύσεις για την οριστική συμφωνία θα ξεκινήσουν την ίδια ημέρα της υπογραφής και θα διαρκέσουν 60 ημέρες. Αν επιτευχθεί τελική συμφωνία, η οποία θα επικυρωθεί με δεσμευτικό ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, οι ΗΠΑ θα αποσύρουν τις στρατιωτικές τους δυνάμεις από την περιοχή εντός 30 ημερών και θα καταργήσουν μόνιμα όλες τις κυρώσεις.
Ωστόσο, η διαδικασία ισορροπεί σε τεντωμένο σχοινί. Ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ —παρά την αισιοδοξία του για γρήγορη εξομάλυνση— προειδοποίησε με άμεση επανέναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων αν το Ιράν παραβιάσει τους όρους.
Επιπλέον, Αμερικανοί αξιωματούχοι τονίζουν ότι τα οικονομικά οφέλη θα δοθούν μόνο αν η Τεχεράνη διακόψει τη στήριξη σε οργανώσεις όπως η Χεζμπολάχ.
Η μεγαλύτερη απειλή εκτροχιασμού εντοπίζεται στον Λίβανο. Ο Αραγτσί δήλωσε ότι η συμφωνία προϋποθέτει την πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων από τα λιβανέζικα εδάφη.
Το Ισραήλ, το οποίο είχε συμμετάσχει μαζί με τις ΗΠΑ στα πλήγματα κατά του Ιράν την 28η Φεβρουαρίου και πλέον ελέγχει μεγάλο μέρος του Λιβάνου, έχει ήδη απορρίψει τον όρο αυτό, γεγονός που αφήνει ορατό τον κίνδυνο αναζωπύρωσης των γενικευμένων εχθροπραξιών.