Νέα δικαστική εξέλιξη στις Ηνωμένες Πολιτείες ανοίγει τον δρόμο για την εκδίκαση χιλιάδων αγωγών κατά της Meta, της Google, του TikTok και του Snapchat, με τους ενάγοντες να υποστηρίζουν ότι οι εταιρείες σχεδίασαν τις πλατφόρμες τους με τρόπο που τις καθιστά εθιστικές για παιδιά και εφήβους.
Το 9ο Εφετείο των ΗΠΑ, με έδρα το Σαν Φρανσίσκο, απέρριψε τη Δευτέρα την προσφυγή της Meta και του TikTok κατά προηγούμενης απόφασης που επέτρεπε να συνεχιστούν περισσότερες από 3.000 αγωγές σε ομοσπονδιακό επίπεδο.
Το δικαστήριο έκρινε ότι η προσφυγή των εταιρειών κατατέθηκε πρόωρα, καθώς η προηγούμενη απόφαση δεν αποτελούσε ακόμη τελική κρίση επί της ουσίας των υποθέσεων.
Στο επίκεντρο το Άρθρο 230
Meta και TikTok είχαν επικαλεστεί το Άρθρο 230 του Communications Decency Act του 1996, το οποίο σε γενικές γραμμές προστατεύει τις διαδικτυακές πλατφόρμες από ευθύνη για περιεχόμενο που αναρτούν οι χρήστες τους.
Οι εταιρείες υποστήριξαν ότι η συγκεκριμένη προστασία θα έπρεπε να καλύπτει και τις αγωγές που τις κατηγορούν ότι δεν προειδοποίησαν επαρκώς το κοινό για τον εθιστικό χαρακτήρα των υπηρεσιών τους.
Το Εφετείο, ωστόσο, έκρινε ότι το Άρθρο 230 μπορεί να λειτουργήσει ως υπεράσπιση έναντι ευθύνης, αλλά δεν παρέχει ασυλία από την ίδια τη δικαστική διαδικασία.
Ως εκ τούτου, οι εταιρείες δεν μπορούν σε αυτό το στάδιο να μπλοκάρουν την εξέλιξη των αγωγών.
Απορρίφθηκε και αίτημα της Meta για αναβολή
Παράλληλα, το δικαστήριο απέρριψε αίτημα της Meta να αναβληθεί η δίκη που ξεκινά την Τετάρτη και στην οποία συμμετέχουν οι γενικοί εισαγγελείς 29 αμερικανικών πολιτειών.
Οι πολιτείες κατηγορούν τη Meta ότι συνέλεγε και χρησιμοποιούσε παράνομα δεδομένα παιδιών, ότι σχεδίαζε τις πλατφόρμες της ώστε να κρατά τους ανήλικους χρήστες διαρκώς συνδεδεμένους και ότι παραπλανούσε το κοινό σχετικά με την ασφάλεια των υπηρεσιών της.
Η Meta είχε ζητήσει να μην προχωρήσει η δίκη όσο εκκρεμούσε η προσφυγή της, όμως το αίτημα απορρίφθηκε.
Η εξέλιξη έρχεται λίγες ημέρες μετά από απόφαση δικαστή στο Νέο Μεξικό, ο οποίος έκρινε ότι η Meta είχε δημιουργήσει δημόσια όχληση και την υποχρέωσε να καταβάλει 567 εκατομμύρια δολάρια σε ταμείο για την ψυχική υγεία εφήβων, καθώς και να εφαρμόσει μέτρα προστασίας των νέων χρηστών.
Περισσότερες από 3.000 αγωγές
Οι αγωγές έχουν κατατεθεί από πολιτείες, δήμους, σχολικές περιφέρειες, γονείς και ιδιώτες.
Οι ενάγοντες υποστηρίζουν ότι οι τεχνολογικές εταιρείες γνώριζαν πως ο σχεδιασμός των προϊόντων τους μπορούσε να προκαλέσει εξάρτηση στους ανήλικους και ότι οι πλατφόρμες συνέβαλαν σε προβλήματα όπως η κατάθλιψη, το άγχος και οι διαταραχές που σχετίζονται με την εικόνα του σώματος.
Οι υποθέσεις έχουν συγκεντρωθεί ενώπιον της ομοσπονδιακής δικαστή Ιβόν Γκονζάλες Ρότζερς στο Όκλαντ της Καλιφόρνιας, με τους ενάγοντες να διεκδικούν αποζημιώσεις, πρόστιμα και επιστροφές χρημάτων.
Παράλληλα, οι εταιρείες αντιμετωπίζουν εκατοντάδες ακόμη αγωγές σε πολιτειακά δικαστήρια, ενώ περίπου 3.300 υποθέσεις έχουν συγκεντρωθεί σε ενιαία διαδικασία στην Καλιφόρνια.
Προηγήθηκε απόφαση κατά Meta και Google
Η νέα εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά την πρώτη δίκη στην Καλιφόρνια που κατέληξε σε ετυμηγορία για τον σχεδιασμό των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.
Τον Μάρτιο, δικαστήριο του Λος Άντζελες έκρινε τη Meta και τη Google υπεύθυνες για αμέλεια στον σχεδιασμό πλατφορμών που προκάλεσαν βλάβες σε νεαρή χρήστρια.
Το δικαστήριο επιδίκασε αποζημίωση 6 εκατομμυρίων δολαρίων στη γυναίκα, η οποία είχε υποστηρίξει ότι εθίστηκε στο Instagram και το YouTube από παιδική ηλικία.
Meta και Google έχουν αρνηθεί τις κατηγορίες και έχουν ανακοινώσει ότι θα ασκήσουν έφεση.
Η τελευταία απόφαση του Εφετείου σημαίνει πάντως ότι ένα σημαντικό διαδικαστικό εμπόδιο για τους ενάγοντες απομακρύνεται και οι υποθέσεις μπορούν πλέον να προχωρήσουν στην ουσία τους: τι γνώριζαν οι εταιρείες για την επίδραση των προϊόντων τους στα παιδιά, πότε το γνώριζαν και ποια μέτρα έλαβαν για να περιορίσουν τους κινδύνους.