Σε νέα φάση κλιμάκωσης περνά η εμπορική αντιπαράθεση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Καναδά, με την Ουάσινγκτον να ανακοινώνει απαγόρευση εισαγωγών σειράς καναδικών προϊόντων, μεταξύ των οποίων αλκοολούχα ποτά, μοτοσικλέτες και γαλακτοκομικά.
Τα νέα μέτρα αναμένεται να τεθούν σε ισχύ στις 29 Σεπτεμβρίου και ανακοινώθηκαν λίγες ώρες μετά την εφαρμογή νέων καναδικών αντιποίνων σε αμερικανικά προϊόντα.
Η απόφαση της Οτάβα αποτελεί απάντηση στους δασμούς ύψους 50% που επέβαλε τον περασμένο μήνα η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ σε καναδικά προϊόντα συνολικής αξίας περίπου 20 δισ. δολαρίων, μετά την αποτυχία διαδοχικών γύρων διαπραγματεύσεων μεταξύ των δύο χωρών.
Σκληραίνει τη στάση του ο Καναδάς
Η νέα αντιπαράθεση δοκιμάζει τις σχέσεις των δύο παραδοσιακών συμμάχων και ενισχύει την αβεβαιότητα γύρω από το μέλλον της εμπορικής συμφωνίας ΗΠΑ, Καναδά και Μεξικού (USMCA), η οποία διαδέχθηκε τη NAFTA και αποτελεί βασικό πυλώνα του εμπορίου στη Βόρεια Αμερική.
Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ εμφανίστηκε αποφασισμένος να μειώσει την εξάρτηση της χώρας του από την αμερικανική αγορά.
«Έχουμε όλα όσα χρειαζόμαστε για να αλλάξουμε πορεία και να ευημερήσουμε», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η αλλαγή αυτή θα έχει κόστος, το οποίο, όπως είπε, θα είναι μικρότερο από το κόστος της αδράνειας.
Ποια προϊόντα μπαίνουν στο στόχαστρο
Οι νέες αμερικανικές απαγορεύσεις αφορούν μεγάλο μέρος των καναδικών αλκοολούχων προϊόντων. Στη λίστα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, μπύρες, κρασιά, ουίσκι, μπέρμπον, ρούμι, βότκα, βερμούτ, τεκίλα, μεσκάλ και μπράντι.
Οι περιορισμοί επεκτείνονται επίσης σε συγκεκριμένα γαλακτοκομικά προϊόντα, πρωτεΐνη ορού γάλακτος, διάφορα είδη μελάσας και μη αλκοολούχα μπύρα.
Παράλληλα, ορισμένα τυροκομικά προϊόντα προστέθηκαν στον κατάλογο των αγαθών που υπόκεινται σε δασμό 50%, χωρίς να απαγορεύεται η εισαγωγή τους. Στον ίδιο κατάλογο εντάσσονται προϊόντα από χαρτί, αλουμίνιο και ξυλεία, καθώς και έπιπλα και είδη φωτισμού.
Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε, εξάλλου, ότι παραμένει σε ισχύ η απειλή του Ντόναλντ Τραμπ για αύξηση των δασμών στα καναδικά αυτοκίνητα από 25% σε 50% από την 1η Ιανουαρίου.
Την ίδια ώρα, ο Αμερικανός εμπορικός αντιπρόσωπος Τζέιμισον Γκριρ είχε συνομιλίες με τον Καναδό υπουργό αρμόδιο για τις εμπορικές σχέσεις με τις ΗΠΑ, Ντόμινικ ΛεΜπλαν, με τις δύο πλευρές να αναμένεται να συνεχίσουν τις επαφές τους.
Τα καναδικά αντίποινα
Τα μέτρα της Οτάβα αφορούν αμερικανικά προϊόντα συνολικής αξίας περίπου 20 δισ. δολαρίων.
Οι καναδικοί δασμοί κυμαίνονται από 15% έως 50% και επιβαρύνουν ένα ευρύ φάσμα προϊόντων, από χάλυβα και έπιπλα έως ρούχα και ηλεκτρονικά είδη.
Η καναδική κυβέρνηση εκτιμά ότι τα μέτρα μπορούν να ασκήσουν οικονομική και πολιτική πίεση στην Ουάσινγκτον, καθώς πλήττουν κλάδους σε πολιτείες με σημαντικό βιομηχανικό βάρος, όπως το Μίσιγκαν και το Οχάιο, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο.
Αναλυτές, πάντως, προειδοποιούν για τον κίνδυνο ενός διαρκώς κλιμακούμενου κύκλου αντιποίνων που θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις και στις δύο οικονομίες.
Στο στόχαστρο του Τραμπ και καναδικές εταιρείες
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει εντείνει τις τελευταίες ημέρες τις επιθέσεις του κατά του Καναδά.
Μεταξύ άλλων, έχει υποστηρίξει ότι η καναδική εταιρεία κατασκευής ιδιωτικών αεροσκαφών Bombardier δεν θα πρέπει να μπορεί να πουλά αεροσκάφη στις ΗΠΑ εάν δεν μεταφέρει μέρος της παραγωγής της σε αμερικανικό έδαφος.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επίσης επαναφέρει τη ρητορική περί Καναδά ως «51ης πολιτείας» των ΗΠΑ, ενώ έχει προχωρήσει και σε άλλες συμβολικές κινήσεις που έχουν προκαλέσει αντιδράσεις στην Οτάβα.
Παράλληλα, έδωσε εντολή στην αρμόδια αμερικανική υπηρεσία για τις κρατικές προμήθειες να συνεργαστεί με τον εμπορικό αντιπρόσωπο των ΗΠΑ, προκειμένου να αφαιρεθούν καναδικά προϊόντα από τους σχετικούς καταλόγους προμηθειών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης έως ότου, όπως υποστήριξε, αποκατασταθεί «πλήρης και δίκαιη αμοιβαιότητα».
Επιπτώσεις σε εμπόριο και επενδύσεις
Οι αμερικανικοί δασμοί αφορούν, μεταξύ άλλων, κρασί, έπιπλα, γαλακτοκομικά, τσιμέντο, ρούχα, εξοπλισμό αλιείας και είδη χόκεϊ. Συνολικά καλύπτουν προϊόντα αξίας περίπου 20 δισ. δολαρίων, ποσό που αντιστοιχεί σε σημαντικό μέρος των καναδικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ.
Η εμπορική αβεβαιότητα αρχίζει ήδη να επηρεάζει επιχειρηματικές αποφάσεις. Η ιαπωνική ζυθοποιία Sapporo εξετάζει το ενδεχόμενο μεταφοράς στις ΗΠΑ μέρους της παραγωγής μη αλκοολούχων ποτών που σήμερα πραγματοποιείται στον Καναδά.
Ο Καναδάς εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την αμερικανική αγορά, καθώς περίπου το 68% των συνολικών εξαγωγών του κατευθύνθηκε φέτος στις ΗΠΑ. Μεγάλο μέρος αυτών των προϊόντων διακινείται χωρίς δασμούς βάσει των προβλέψεων της USMCA.
Η αβεβαιότητα για το μέλλον της συμφωνίας εντείνει τους προβληματισμούς για τις επενδύσεις και την οικονομική ανάπτυξη στον Καναδά, ο οποίος βρίσκεται αντιμέτωπος με μια οικονομία πολλαπλάσιου μεγέθους.
Η πολιτική διάσταση
Παρά τις οικονομικές πιέσεις, ο Μαρκ Κάρνεϊ εξακολουθεί να καταγράφει υψηλά ποσοστά δημοτικότητας στο εσωτερικό του Καναδά, ενώ στις ΗΠΑ σημαντικό τμήμα της κοινής γνώμης εμφανίζεται επιφυλακτικό απέναντι στους δασμούς σε καναδικά προϊόντα.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη προειδοποιήσει ότι από την 1η Ιανουαρίου οι δασμοί σε αυτοκίνητα, φορτηγά και ανταλλακτικά από τον Καναδά ενδέχεται να αυξηθούν στο 50%, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακόμη βαθύτερη εμπορική σύγκρουση.
Η αντιπαράθεση μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά εξελίσσεται πλέον σε μία από τις σοβαρότερες δοκιμασίες των οικονομικών και πολιτικών σχέσεων των δύο χωρών των τελευταίων δεκαετιών.