Ξεκινούν σήμερα, Τρίτη (22/9), στη Νέα Υόρκη οι εργασίες της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, με τους πολέμους στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, την ενεργειακή κρίση και τις διεθνείς οικονομικές πιέσεις να κυριαρχούν στην ατζέντα των ηγετών.
Το διεθνές ενδιαφέρον στρέφεται στον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος αναμένεται να απευθυνθεί στη Γενική Συνέλευση το πρωί της Τρίτης, παρουσιάζοντας τις θέσεις της κυβέρνησής του για τις μεγάλες διεθνείς κρίσεις, με ιδιαίτερη έμφαση στον πόλεμο με το Ιράν, την Ουκρανία και την ασφάλεια των διεθνών θαλάσσιων οδών.
Στο περιθώριο της Συνόδου έχουν προγραμματιστεί σημαντικές διμερείς συναντήσεις και πολυμερείς διαβουλεύσεις, ενώ σε εξέλιξη βρίσκεται και η διαδικασία επιλογής του επόμενου Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ.
Στο επίκεντρο ο πόλεμος με το Ιράν
Ο πόλεμος ΗΠΑ και Ισραήλ με το Ιράν αναμένεται να αποτελέσει ένα από τα κεντρικά ζητήματα της Συνόδου, καθώς οι συγκρούσεις έχουν προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Ο Τραμπ πρόκειται να συναντηθεί με εκπροσώπους των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου, με αντικείμενο την περιφερειακή ασφάλεια και τις επιπτώσεις του πολέμου.
Σύμφωνα με τη Wall Street Journal, η αμερικανική κυβέρνηση έχει προτείνει τη δημιουργία επενδυτικού ταμείου για την αποκατάσταση ενεργειακών υποδομών που επλήγησαν από τις συγκρούσεις και τη μείωση της εξάρτησης των χωρών της περιοχής από τα Στενά του Ορμούζ.
Παράλληλα, στη Νέα Υόρκη βρίσκεται η ιρανική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν και τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Το ενδεχόμενο συνάντησης Τραμπ και Πεζεσκιάν παραμένει ανοιχτό, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει ανακοινωθεί σχετική συμφωνία. Διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι οι επαφές στο περιθώριο της Συνόδου θα μπορούσαν να δημιουργήσουν προϋποθέσεις για αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.
Την ίδια ώρα, η Ουάσιγκτον προετοιμάζει νέες κυρώσεις κατά χωρών που επιτρέπουν τον ανεφοδιασμό ή τη συντήρηση ιρανικών αεροσκαφών, εντείνοντας την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη.
Ουκρανία: Συνάντηση Τραμπ – Ζελένσκι
Στη Νέα Υόρκη αναμένεται επίσης να πραγματοποιηθεί συνάντηση του Αμερικανού προέδρου με τον Ουκρανό ομόλογό του, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, με αντικείμενο τις εξελίξεις στον πόλεμο και τις διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του.
Ο Τραμπ συναντήθηκε ήδη με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος δήλωσε ότι συζήτησαν πρωτοβουλίες για μορατόριουμ στις επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών από τη Ρωσία και την Ουκρανία, καθώς και την ενίσχυση της ουκρανικής άμυνας.
Τη Ρωσία στη Γενική Συνέλευση αναμένεται να εκπροσωπήσει ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ.
Γροιλανδία: Στο τραπέζι η νέα συμφωνία ασφαλείας
Στο περιθώριο της Συνόδου αναμένεται να υπογραφεί και η νέα συμφωνία ασφαλείας μεταξύ ΗΠΑ, Δανίας και Γροιλανδίας, η οποία αφορά τη στρατιωτική παρουσία και την ασφάλεια στην Αρκτική.
Ο Τραμπ έχει υποστηρίξει ότι η συμφωνία εξασφαλίζει στις Ηνωμένες Πολιτείες μόνιμο έλεγχο επί ζητημάτων ασφαλείας στη Γροιλανδία. Από την πλευρά τους, η Δανία και η Γροιλανδία επιμένουν ότι η συμφωνία θα σέβεται την κυριαρχία του νησιού, ενώ η Κοπεγχάγη υπογραμμίζει τον κεντρικό ρόλο του ΝΑΤΟ στην ασφάλεια της Αρκτικής.
Οι πλήρεις όροι της συμφωνίας δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί.
Παλαιστινιακό: Στο επίκεντρο η Γάζα και η λύση των δύο κρατών
Το Παλαιστινιακό παραμένει επίσης στην ημερήσια διάταξη της Γενικής Συνέλευσης, με τις ανθρωπιστικές ανάγκες στη Λωρίδα της Γάζας και την κατάσταση στη Δυτική Όχθη να απασχολούν τις διεθνείς διαβουλεύσεις.
Η αμερικανική κυβέρνηση αρνήθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά τη χορήγηση βίζας στον πρόεδρο της Παλαιστινιακής Αρχής, Μαχμούντ Αμπάς, και σε άλλα υψηλόβαθμα στελέχη της παλαιστινιακής αντιπροσωπείας.
Η Γενική Συνέλευση ενέκρινε τη δυνατότητα συμμετοχής του Αμπάς μέσω βιντεοσκοπημένης παρέμβασης, με 152 ψήφους υπέρ, τρεις κατά και τέσσερις αποχές.
Παράλληλα, η Γαλλία, ο Καναδάς και το Ηνωμένο Βασίλειο διοργανώνουν συνάντηση με αντικείμενο τη λύση των δύο κρατών, ενώ αναμένεται ενημέρωση για τις εξελίξεις στη Λωρίδα της Γάζας.
Στο παρασκήνιο η διαδοχή του Γενικού Γραμματέα
Σημαντικό μέρος των διπλωματικών επαφών αφορά και την επιλογή του επόμενου Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ.
Οι επτά υποψήφιοι επιδιώκουν συναντήσεις με ηγέτες και εκπροσώπους των 15 μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, το οποίο διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία επιλογής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί, η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν, πρώην αντιπρόεδρος της Κόστα Ρίκα και επικεφαλής της UNCTAD, συγκέντρωσε εννέα θετικές ψήφους στην τρίτη άτυπη ψηφοφορία του Συμβουλίου Ασφαλείας, έναντι οκτώ της Κάρολιν Ροντρίγκες-Μπίρκετ από τη Γουιάνα.
Η διαδικασία επιλογής του νέου Γενικού Γραμματέα ενδέχεται να ολοκληρωθεί τον Οκτώβριο, κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας του Συμβουλίου Ασφαλείας.