Μια ριζική ανατροπή στον τρόπο αποπληρωμής των χρεών για χιλιάδες νοικοκυριά φέρνει η απόφαση-σταθμός του Αρείου Πάγου.
Το ανώτατο δικαστήριο έκρινε ότι οι τόκοι στις ρυθμίσεις του Νόμου Κατσέλη πρέπει να υπολογίζονται επί της δόσης και όχι επί του κεφαλαίου, μια ερμηνεία που πρακτικά καθιστά τις οφειλές σχεδόν άτοκες και προκαλεί έντονο προβληματισμό στο τραπεζικό σύστημα.
Οι επιπτώσεις για δανειολήπτες και εγγυητές
Η απόφαση επηρεάζει άμεσα περίπου 50.000 δάνεια, συνολικού ύψους 5 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ωστόσο, ο αριθμός των πολιτών που ωφελούνται είναι πολλαπλάσιος, καθώς η ρύθμιση συμπαρασύρει εγγυητές και συνοφειλέτες.
Παράλληλα, νομικοί κύκλοι εκτιμούν ότι, για λόγους ισότητας, η απόφαση αυτή ενδέχεται να αποτελέσει «πυξίδα» για μελλοντικές διεκδικήσεις και σε άλλες κατηγορίες οφειλετών, όπως στον εξωδικαστικό συμβιβασμό, επεκτείνοντας την προστασία σε ακόμη περισσότερους ευάλωτους πολίτες.
«Συναγερμός» σε τράπεζες και Servicers
Από την πλευρά τους, οι εταιρείες διαχείρισης (Servicers) και οι τράπεζες προειδοποιούν για αλυσιδωτές αρνητικές συνέπειες:
Κίνδυνος για τις τιτλοποιήσεις: Η απόφαση πλήττει κυρίως τα χαρτοφυλάκια του προγράμματος «Ηρακλής» (HAPS), δημιουργώντας κενό στις αναμενόμενες χρηματοροές.
Ζημία στο Δημόσιο: Σύμφωνα με έκθεση της KPMG, η αρνητική επίπτωση μπορεί να αγγίξει το 1 δισ. ευρώ, θέτοντας σε κίνδυνο τις εγγυήσεις που έχει παράσχει το ελληνικό Δημόσιο.
Διοικητικό κόστος: Οι τράπεζες κάνουν λόγο για τεράστιο διαχειριστικό βάρος προκειμένου να επαναϋπολογιστούν χιλιάδες δόσεις βάσει του νέου δεδικασμένου.
Το παράδοξο των ακινήτων
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η παρατήρηση των τραπεζικών πηγών ότι τα «κουρέματα» του Νόμου Κατσέλη υπολογίστηκαν με τις χαμηλές αξίες ακινήτων της περιόδου της κρίσης. Με τη σημερινή άνοδο της κτηματομεσιτικής αγοράς, οι δανειολήπτες που παραμένουν στη ρύθμιση βρίσκονται πλέον με περιουσιακά στοιχεία σημαντικά αυξημένης αξίας, την ώρα που οι οφειλές τους μειώνονται δραστικά λόγω της απόφασης του Αρείου Πάγου.