Μια ασυνήθιστα προσεκτική και αισθητά λιγότερο επιθετική στάση υιοθετεί ο Ντόναλντ Τραμπ ενόψει της επικείμενης συνάντησής του με τον Σι Τζινπίνγκ στον Λευκό Οίκο. Πίσω από τη διπλωματική αυτή υποχώρηση, οι διεθνείς αναλυτές δεν βλέπουν μια τυχαία αλλαγή τακτικής, αλλά την αδήριτη πραγματικότητα της γεωπολιτικής ισχύος που διαθέτει το Πεκίνο στον τομέα των κρίσιμων πρώτων υλών.
Αυτή τη φορά, οι συνήθεις αμερικανικές απειλές για σαρωτικούς δασμούς και τεχνολογικά μπλόκα απουσιάζουν. Ο λόγος είναι απλός: η Κίνα κρατά στα χέρια της το απόλυτο μονοπώλιο των σπάνιων γαιών. Σύμφωνα με τα στοιχεία της AlixPartners, η ασιατική υπερδύναμη ελέγχει το 70% της παγκόσμιας εξόρυξης, το 85% της διύλισης και σχεδόν το 90% της παραγωγής των απαραίτητων κραμάτων και μαγνητών.
Όταν στο παρελθόν το Πεκίνο απάντησε στις αμερικανικές πιέσεις περιορίζοντας τις εξαγωγές μετάλλων όπως το ύττριο και το δυσπρόσιο, το σοκ στις διεθνείς αγορές κατέστησε σαφές στην Ουάσινγκτον ότι η τακτική των εκβιασμών έχει στενά όρια.
Σε τεντωμένο σχοινί οι εφοδιαστικές αλυσίδες
Η αμερικανική πλευρά αναγνωρίζει πλέον ανοιχτά πόσο ευάλωτη είναι σε έναν πιθανό οικονομικό ασφυκτικό εναγκαλισμό. Ειδικοί από διεθνείς δεξαμενές σκέψης σημειώνουν ότι ο Λευκός Οίκος αποφεύγει τις σπασμωδικές κινήσεις για να μην προκαλέσει «έμφραγμα» σε αλυσίδες εφοδιασμού που είναι ζωτικής σημασίας για την αυτοκινητοβιομηχανία, την παραγωγή μικροτσίπ, αλλά και την αμυντική βιομηχανία των ΗΠΑ.
Έτσι, παρά τα μεμονωμένα πλήγματα σε κινεζικούς κολοσσούς ρομποτικής και τεχνητής νοημοσύνης, η συνολική στρατηγική της Ουάσινγκτον παραμένει εξαιρετικά συντηρητική.
Στόχος είναι να κερδηθεί χρόνος και να διατηρηθεί η σχετική ηρεμία, μέχρι οι ΗΠΑ να μπορέσουν να απεξαρτηθούν σταδιακά και να αναπτύξουν δικές τους εναλλακτικές πηγές ορυκτών.
Ένας γνώριμος κύκλος εντάσεων και ανακωχής
Η τακτική αυτή δεν είναι πρωτόγνωρη. Η ιστορία των σχέσεων μεταξύ των δύο κολοσσών διδάσκει ότι οι περίοδοι οξυμμένης έντασης διαδέκονται συχνά προσωρινές ανακωχές.
Από τις συναντήσεις στην Οσάκα και το Μπουσάν μέχρι σήμερα, τα τελεσίγραφα και οι δασμοί τείνουν να «παγώνουν» κάθε φορά που στο τραπέζι μπαίνουν εμπορικά ανταλλάγματα, όπως οι αμερικανικές εξαγωγές αγροτικών προϊόντων ή η διασφάλιση της ροής των σπάνιων γαιών.
Καθώς οι ΗΠΑ αναζητούν εναγωνίως διέξοδο από το κινεζικό μονοπώλιο, το κλίμα γύρω από τη νέα αυτή σύνοδο κορυφής παραμένει αυστηρά ελεγχόμενο. Η Ουάσινγκτον γνωρίζει πως στην παρούσα φάση, ένας ολοκληρωτικός εμπορικός πόλεμος είναι μια πολυτέλεια που απλώς δεν μπορεί να υποστηρίξει.