Η παραλαβή της πρώτης ελληνικής φρεγάτας FDI HN, του «Κίμωνα», σηματοδότησε την αυγή μιας νέας εποχής για το Πολεμικό Ναυτικό. Ο Στόλος δεν μετρά πλέον απλώς «μονάδες», αλλά δικτυοκεντρικές ικανότητες, διαλειτουργικότητα και ποιότητα ισχύος. Στο αμέσως επόμενο κεφάλαιο αυτού του εξοπλιστικού μαραθωνίου, οι ιταλικές FREMM κλάσης Bergamini δεν εμφανίζονται ως μια απλή ή «συμπληρωματική λύση», αλλά -στη νέα φάση του σχεδιασμού- ως ο απαραίτητος πολλαπλασιαστής ισχύος που προσδίδει αντοχή, ρυθμό και πραγματικό επιχειρησιακό βάθος στον Στόλο.
Πού βρίσκεται η διαπραγμάτευση – Το ορόσημο του 2026
Μετά την υπογραφή του μνημονίου πρόθεσης (MoU) τον Σεπτέμβριο του 2025 για την απόκτηση «2+2» ιταλικών FREMM, οι διεργασίες μεταξύ Αθήνας και Ρώμης έχουν επιταχυνθεί και κινούνται πλέον σε πιο συγκεκριμένο επιχειρησιακό και ναυπηγικό πλαίσιο.
Αναφορικά μες την επιχειρησιακή αξιολόγηση: Το Πολεμικό Ναυτικό έχει ολοκληρώσει τις επιθεωρήσεις στα πλοία της κλάσης, όπως τα «Carlo Bergamini» και «Virginio Fasan», εστιάζοντας στην κατάσταση των συστημάτων, στη διαθεσιμότητα, αλλά και στο συνολικό επιχειρησιακό «αποτύπωμα» των μονάδων.
Όσο για την ναυπηγική παράμετρος, η συμφωνία με την Ιτάλία συνδέεται άμεσα με τα Ναυπηγεία Ελευσίνας. Στόχος της ελληνικής πλευράς είναι η ενεργοποίηση της option για τα δύο επιπλέον πλοία να συνοδευτεί από εγχώρια ναυπήγηση, αλλά και από τη δημιουργία ενός μόνιμου κόμβου υποστήριξης για ολόκληρη την οικογένεια των FREMM στην Ανατολική Μεσόγειο, υπό την προϋπόθεση της τελικής πολιτικής έγκρισης.
Το χρονοδιάγραμμα έως την επίσημη υπογραφή της σύμβασης τοποθετείται εντός των πρώτων μηνών του 2026, ώστε να διασφαλιστούν οι θέσεις ναυπήγησης και να «κλειδώσει» το deal πριν από πιθανές μεταβολές στις διεθνείς ισορροπίες ή στις αμυντικές προτεραιότητες των εμπλεκομένων χωρών.
Τι προσφέρουν οι Bergamini - Το «σκληρό μεσαίο» του Στόλου
Οι ιταλικές FREMM είναι ώριμες και δοκιμασμένες πλατφόρμες, με εκτόπισμα άνω των 6.700 τόνων. Το μέγεθός τους επιτρέπει να λειτουργούν ως η «ραχοκοκαλιά» του Στόλου, προσφέροντας αυξημένη πλευστότητα σε δύσκολες θαλάσσιες συνθήκες και μεγάλη αυτονομία για αποστολές μακριά από τους ναυστάθμους.
Η Αθήνα στοχεύει σε έναν συνδυασμό διαμορφώσεων General Purpose (GP) και Anti-Submarine Warfare (ASW), δημιουργώντας ένα επιχειρησιακό πλέγμα πολλαπλών ρόλων, αποστολών και αντιμετώπισης απειλών.
Στο θέμα της αντιμετώπισης drones και ασύμμετρων απειλών το πυροβόλο των 76 χιλιοστών με το σύστημα STRALES και τα κατευθυνόμενα βλήματα DART αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για την αντιμετώπιση loitering munitions και UAVs, προσφέροντας μια οικονομική αλλά αποτελεσματική λύση τύπου CIWS σε ένα περιβάλλον όπου οι απειλές χαμηλού κόστους πολλαπλασιάζονται.
Στον τομέα της ανθυποβρυχιακής υπεροχής με το σόναρ μεταβλητού βάθους CAPTAS-4 και τις τορπίλες MU90, οι Bergamini μπορούν να λειτουργήσουν ως πραγματικός «εφιάλτης» για τα σύγχρονα τουρκικά υποβρύχια Type 214, μετατρέποντας το υποθαλάσσιο περιβάλλον του Αιγαίου σε πεδίο υψηλού ρίσκου για την Άγκυρα.
Τέλος, η ομοιογένεια των οπλικών συστημάτων με την χρήση των πυραύλων Aster 15/30 εξασφαλίζει κοινή εφοδιαστική αλυσίδα με τις Belharra-FDI, ενώ το πυροβόλο 127/64 προσφέρει δυνατότητες προσβολής στόχων ξηράς με κατευθυνόμενα πυρομαχικά, επεκτείνοντας τον ρόλο των πλοίων πέρα από την καθαρά ναυτική διάσταση.
Πώς «δένουν» οι Bergamini με τις Belharra
Η νέα ελληνική αρχιτεκτονική στόλου βασίζεται στην αρχή της «Διασπαρμένης Φονικότητας» (Distributed Lethality).
Με αιχμή του δόρατος τις FDI, οι φρεγάτες κλάσης «ΚΙΜΩΝ» αναλαμβάνουν την αεράμυνα περιοχής και τη διοίκηση μάχης, λειτουργώντας ως τα «μάτια» του Στόλου μέσω του ραντάρ SeaFire και των προηγμένων δυνατοτήτων διαχείρισης τακτικής εικόνας.
Από την πλευρά τους οι FREMM αναλαμβάνουν τον έλεγχο θαλάσσιων περιοχών, τη συνοδεία μονάδων υψηλής αξίας και -κυρίως- το κυνήγι υποβρυχίων, προσφέροντας διάρκεια και επιχειρησιακή αντοχή.
Μέσω των πρωτοκόλλων Link 16 και Link 22, FDI, FREMM, αλλά και τα μαχητικά της Πολεμικής Αεροπορίας, θα ανταλλάσσουν δεδομένα στόχων σε πραγματικό χρόνο. Έτσι, μια FREMM θα μπορεί να εμπλέξει στόχο τον οποίο εντοπίζει μόνο το ραντάρ μιας FDI, μετατρέποντας τον ελληνικό στόλο και την Πολεμική Αεροπορία σε μια ενιαία και εξαιρετικά δυσπρόσβλητη πολεμική μηχανή.
Η νέα ισορροπία με την Τουρκία
Από την πλευρά της η Άγκυρα, το 2026, συνεχίζει να ενισχύεται με τις φρεγάτες κλάσης İstif και τα υποβρύχια Reis-class, επενδύοντας κυρίως στην ποσοτική ανανέωση του στόλου της. Η ελληνική απάντηση, ωστόσο, είναι ξεκάθαρα ποιοτική.
Το κρίσιμο πλεονέκτημα δεν είναι ο αριθμός των σκαφών, αλλά η επιχειρησιακή αντοχή και η συνοχή δυνάμεων. Με 4 FDI και 2 -με option 4- FREMM, σε συνδυασμό με τις εκσυγχρονισμένες MEKO, το Πολεμικό Ναυτικό αποκτά τη δυνατότητα να επιχειρεί ταυτόχρονα σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, χωρίς να απογυμνώνει το ένα μέτωπο για να καλύψει το άλλο.
Η παρουσία των Bergamini στην Ανατολική Μεσόγειο στέλνει ένα σαφές μήνυμα: H Ελλάδα διαθέτει πλοία, που μπορούν να σταθούν επιχειρησιακά οπουδήποτε, προστατευμένα από μια ισχυρή αντιαεροπορική και ανθυποβρυχιακή ομπρέλα. Δεν πρόκειται απλώς για μια ενίσχυση του στόλου, αλλά για μια επένδυση, που μετατρέπει την τεχνολογική υπεροχή των FDI και την δοκιμασμένη πληρότητα των FREMM, σε καθημερινή, κυριαρχική επιχειρησιακή πραγματικότητα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.