Η σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, από τις ΗΠΑ στις 3 Ιανουαρίου φαίνεται, σύμφωνα με αναλυτές που μίλησαν στο Al Jazeera, να έχει ενισχύσει την αυτοπεποίθηση του Ντόναλντ Τραμπ ώστε να προωθήσει σχέδια προσάρτησης της Γροιλανδίας. Μια τέτοια εξέλιξη, προειδοποιούν, θα μπορούσε να υπονομεύσει τη συνοχή του ΝΑΤΟ και να εξυπηρετήσει στρατηγικά τους στόχους της Ρωσίας στον πόλεμο της Ουκρανίας.
Την ημέρα μετά τη σύλληψη Μαδούρο, ο Τραμπ προκάλεσε έντονη ανησυχία στην Ευρώπη, δηλώνοντας στο The Atlantic ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «χρειάζονται απολύτως τη Γροιλανδία» για λόγους άμυνας. Τη θέση αυτή επιβεβαίωσε και ο αναπληρωτής προσωπάρχης του Λευκού Οίκου, Στίβεν Μίλερ, χαρακτηρίζοντας επίσημη πολιτική της κυβέρνησης την ένταξη της Γροιλανδίας στις ΗΠΑ.
Αναλυτές εκτιμούν ότι οι κινήσεις αυτές εντάσσονται σε μια ευρύτερη στρατηγική επιβολής της αμερικανικής ισχύος στο Δυτικό Ημισφαίριο. Η διευθύντρια Βόρειας Ευρώπης του Ατλαντικού Συμβουλίου, Άννα Βίσλαντερ, σημείωσε ότι η επιτυχία της επιχείρησης στη Βενεζουέλα, σε συνδυασμό με τις απειλές προς τη Γροιλανδία, αυξάνει βραχυπρόθεσμα το ενδεχόμενο κλιμάκωσης.
Την ανησυχία αυτή συμμερίστηκε και η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντρικσεν, τονίζοντας ότι οι δηλώσεις Τραμπ πρέπει να λαμβάνονται σοβαρά υπόψη. Προειδοποίησε, ωστόσο, πως ενδεχόμενη επίθεση των ΗΠΑ σε χώρα του ΝΑΤΟ θα ισοδυναμούσε με το τέλος της Συμμαχίας και της μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής ασφάλειας.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ειδικοί υπογραμμίζουν ότι μια στρατιωτική προσάρτηση της Γροιλανδίας θα ακύρωνε στην πράξη το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ περί συλλογικής άμυνας. Όπως ανέφερε ο καθηγητής Τζον Μίρσχαϊμερ, ένας τέτοιος συνδυασμός εξελίξεων –μαζί με τον πόλεμο στην Ουκρανία– θα μπορούσε να αποβεί καταστροφικός για τη Συμμαχία.
Παρά τη σοβαρότητα των εξελίξεων, οι Ευρωπαίοι ηγέτες, σε πρόσφατες επαφές τους με αξιωματούχους του Λευκού Οίκου στο Παρίσι, επέλεξαν να εστιάσουν στην Ουκρανία και στη διατήρηση της αμερικανικής παρουσίας στο ΝΑΤΟ, αποφεύγοντας δημόσιες τοποθετήσεις για τη Γροιλανδία. Αναλυτές εκτιμούν ότι η Ευρώπη κερδίζει χρόνο, εξετάζοντας παράλληλα στρατιωτικές και διπλωματικές επιλογές.
Ορισμένοι ειδικοί θεωρούν ότι μια αμερικανική επέμβαση στη Γροιλανδία θα εξυπηρετούσε τα συμφέροντα της Μόσχας, ενισχύοντας την αντίληψη ότι οι μεγάλες δυνάμεις μπορούν να επιβάλλουν τη θέλησή τους στις «αυλές» τους. Άλλοι εκτιμούν ότι ο Τραμπ ενδέχεται να επιλέξει έμμεσες μεθόδους, όπως η ενίσχυση του κινήματος αυτονομίας ή οικονομικά κίνητρα προς τους κατοίκους του νησιού.
Πίσω από τις αμερικανικές διεκδικήσεις βρίσκονται, σύμφωνα με αναλυτές, τόσο λόγοι ασφάλειας όσο και οικονομικά συμφέροντα: νέες θαλάσσιες οδοί λόγω της τήξης των πάγων στην Αρκτική, στρατηγικός έλεγχος κρίσιμων περασμάτων και πρόσβαση σε σπάνιους ορυκτούς πόρους, στους οποίους η Γροιλανδία θεωρείται ιδιαίτερα πλούσια.