Πυρηνικό δίλημμα και διπλά πρότυπα: Γιατί η σύγκριση Ιράν-Πακιστάν αποτελεί διπλωματική παγίδα

 
πυρηνικα οπλα πακισταν

Ενημερώθηκε: 20/04/26 - 20:22

Η κριτική που ασκείται στην Ουάσινγκτον για ασυνεπή εφαρμογή των κανόνων κατά της πυρηνικής διάδοσης εμπεριέχει δόσεις αλήθειας, ωστόσο η εξίσωση των περιπτώσεων του Ιράν και του Πακιστάν κρίνεται ως μια επικίνδυνη αναλυτική υπερπλούστευση.

Η θεμελιώδης διαφορά έγκειται στο γεγονός ότι το Ιράν είναι υπογράφον μέλος της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών (NPT), έχοντας αναλάβει οικειοθελείς και δεσμευτικές υποχρεώσεις τις οποίες παραβίασε συστηματικά, αποκρύπτοντας εγκαταστάσεις όπως αυτή στο Φορντό. Αντίθετα, το Πακιστάν δεν υπέγραψε ποτέ τη συνθήκη, γεγονός που το τοποθετεί σε ένα εντελώς διαφορετικό νομικό πλαίσιο.

Η απαίτηση για «συνέπεια» δεν μπορεί να σημαίνει την εξίσωση ενός κράτους που παραβιάζει μια υπογεγραμμένη συμφωνία με ένα κράτος που δεν δεσμεύτηκε ποτέ από αυτήν, καθώς κάτι τέτοιο θα ακύρωνε την ίδια την ισχύ των διεθνών συνθηκών.

Παράλληλα, η εικόνα του Ιράν ως ενός συνεργάσιμου κράτους που έπεσε θύμα της αμερικανικής υπαναχώρησης από τη συμφωνία του 2015 (JCPOA) παραγνωρίζει τη στρατηγική του συμπεριφορά.

Η Τεχεράνη χρησιμοποίησε τη συμφωνία για να διατηρήσει μια λανθάνουσα ικανότητα ταχείας απόκτησης όπλων, ενώ μετά το 2019 προχώρησε σε εμπλουτισμό ουρανίου σε επίπεδα που δεν εξυπηρετούν κανέναν ειρηνικό σκοπό. Όσον αφορά το διαβόητο δίκτυο του Α.Κ. Χαν στο Πακιστάν, η κατηγορία περί αμερικανικής ανοχής καταρρίπτεται από τα ιστορικά δεδομένα, τα οποία δείχνουν ότι οι ΗΠΑ εντόπισαν και εξάρθρωσαν το δίκτυο μέσω μυστικών επιχειρήσεων, επιβάλλοντας ταυτόχρονα κυρώσεις.

Η απόφαση της τότε κυβέρνησης Μπους να μην πιέσει περισσότερο το Ισλαμαμπάντ την ώρα των επιχειρήσεων στο Αφγανιστάν ήταν ένας δύσκολος στρατηγικός υπολογισμός και όχι μια σιωπηρή συνενοχή.

Τέλος, η φύση του κινδύνου που εκπροσωπεί κάθε χώρα είναι ριζικά διαφορετική. Στην περίπτωση του Πακιστάν, ο φόβος εστιάζεται στην εσωτερική αστάθεια και το ενδεχόμενο τα όπλα να πέσουν σε χέρια μη κρατικών φορέων. Στο Ιράν, ο κίνδυνος αφορά την προβολή ισχύος μέσω ενός διακρατικού στρατιωτικού συστήματος και πληρεξουσίων που απειλούν άμεσα τη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής.

Το αληθινό μάθημα από τη σύγκριση αυτή δεν είναι ότι το Ιράν πρέπει να αντιμετωπιστεί με επιείκεια επειδή το Πακιστάν δεν τιμωρήθηκε αρκετά, αλλά ότι οι διεθνείς δεσμεύσεις πρέπει να επιβάλλονται με τη σοβαρότητα που τους αρμόζει. Η εγκατάλειψη των νομικών διακρίσεων στο όνομα μιας τυπικής συμμετρίας δεν θα οδηγούσε σε μια πιο δίκαιη διεθνή τάξη, αλλά στην πλήρη διάλυση κάθε ελέγχου πάνω στα πυρηνικά όπλα.

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΚΛΙΚ ΕΔΩ