Σε δύο ταχύτητες κινείται η μεταρρύθμιση στην αγορά των ακινήτων, καθώς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αποφάσισε να διαχωρίσει τη χρονική έναρξη των δύο βασικών πυλώνων του νέου πλαισίου. Ενώ το ψηφιακό «μάτι» της ΑΑΔΕ (ΜΙΔΑ) ενεργοποιείται άμεσα, η υποχρεωτική χρήση του τραπεζικού συστήματος για την καταβολή των ενοικίων μετατίθεται για το φθινόπωρο.
Παράταση για τα ενοίκια: Στις τράπεζες από 1η Οκτωβρίου
Αν και ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε την υποχρεωτική τραπεζική πληρωμή των μισθωμάτων από τον Απρίλιο, τεχνικές δυσκολίες και η ανάγκη για ασφαλή ταυτοποίηση των συναλλαγών οδήγησαν σε εξάμηνη αναβολή. Το ΥΠΕΘΟ έκρινε απαραίτητο το επιπλέον διάστημα ώστε να αποφευχθούν λάθη στις καταχωρίσεις και ταλαιπωρία των πολιτών, ειδικά σε περιπτώσεις συνιδιοκτησίας.
Η συμμόρφωση με το νέο μέτρο δεν είναι προαιρετική, καθώς συνδέεται με αυστηρές κυρώσεις:
Για τους ενοικιαστές: Όσοι επιμένουν στις πληρωμές με μετρητά θα αποκλείονται από το στεγαστικό επίδομα και το νέο ετήσιο βοήθημα έως 800 ευρώ.
Για τους ιδιοκτήτες: Χάνεται η αυτόματη έκπτωση 5% στο ακαθάριστο εισόδημα από ενοίκια.
Για τις επιχειρήσεις: Τα επαγγελματικά ενοίκια που πληρώνονται «στο χέρι» δεν θα αναγνωρίζονται ως εκπεστέα δαπάνη από τα έσοδά τους.
Έρχεται το ΜΙΔΑ: Πλήρης ακτινογραφία για 7 εκατ. ιδιοκτήτες
Σε αντίθεση με την παράταση στα ενοίκια, το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) ξεκινά εντός του Απριλίου. Πρόκειται για μια γιγαντιαία ψηφιακή βάση δεδομένων που θα συγκεντρώνει τα πάντα για κάθε ακίνητο: από τη θέση και τα τετραγωνικά, μέχρι το αν είναι κενό, μισθωμένο ή δωρεάν παραχωρημένο.
Η μεγάλη καινοτομία του ΜΙΔΑ είναι η υποχρεωτική δήλωση χρήσης. Οι ιδιοκτήτες καλούνται να αποσαφηνίσουν το καθεστώς κάθε ιδιοκτησίας τους, με την ΑΑΔΕ να εστιάζει ιδιαίτερα σε:
«Κενά» ακίνητα: Θα διενεργούνται αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις με την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος. Ακίνητα που δηλώνονται κενά αλλά εμφανίζουν κατανάλωση θα μπαίνουν άμεσα στο μικροσκόπιο για αδήλωτα εισοδήματα.
Δωρεάν παραχωρήσεις: Θα ελέγχεται αν πίσω από την παραχώρηση σε τρίτους κρύβεται φοροδιαφυγή, καθώς η δωρεάν χρήση άνω των 200 τ.μ. φορολογείται με τεκμαρτό εισόδημα 3%.
Ταυτοποίηση ΑΤΑΚ-ΚΑΕΚ: Η διασύνδεση των κωδικών της εφορίας με το Κτηματολόγιο θα οριστικοποιήσει την εικόνα της ακίνητης περιουσίας στη χώρα.
Στόχος του νέου συστήματος είναι ο δραστικός περιορισμός των «μαύρων» ενοικίων, καθώς τα επίσημα στοιχεία δείχνουν προκλητικά χαμηλές δηλώσεις (μέσο ενοίκιο 250 ευρώ), που δεν αντιστοιχούν στην πραγματικότητα της αγοράς. Με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης και ψηφιακών εργαλείων, η Πολιτεία φιλοδοξεί να δημιουργήσει ένα διαφανές πλαίσιο που θα ενισχύσει τα δημόσια έσοδα και θα διευκολύνει τις μελλοντικές αγοραπωλησίες.