Περισσότεροι από 54 εκατομμύρια Αμερικανοί έχουν ήδη προσέλθει στις κάλπες για τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, με την πρόωρη ψηφοφορία να καταγράφει υψηλότερη συμμετοχή σε σύγκριση με το 2022. Μία ημέρα πριν από την κρίσιμη αναμέτρηση, ο Ντόναλντ Τραμπ εντείνει την προεκλογική του εκστρατεία, καθώς οι δημοσκοπήσεις δείχνουν τους Ρεπουμπλικανούς αντιμέτωπους με σοβαρό κίνδυνο απώλειας του ελέγχου του Κογκρέσου. Το αποτέλεσμα αναμένεται να καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τις πολιτικές ισορροπίες κατά τα τελευταία δύο χρόνια της δεύτερης προεδρικής θητείας του.
Σύμφωνα με το Associated Press, η συμμετοχή στην πρόωρη ψηφοφορία έχει ξεπεράσει τα αντίστοιχα επίπεδα των προηγούμενων ενδιάμεσων εκλογών, γεγονός που αποτυπώνει το αυξημένο ενδιαφέρον των Αμερικανών για την εκλογική αναμέτρηση.
Τα στοιχεία του Election Lab του Πανεπιστημίου της Φλόριντας έδειχναν ότι έως το μεσημέρι της Κυριακής, ώρα Ανατολικής Ακτής, είχαν ψηφίσει περισσότεροι από 53,6 εκατομμύρια πολίτες, έναντι περίπου 45,9 εκατομμυρίων την αντίστοιχη περίοδο του 2022.
Από αυτούς, πάνω από 29,8 εκατομμύρια επέλεξαν την αυτοπρόσωπη πρόωρη ψηφοφορία, ενώ περισσότεροι από 23,9 εκατομμύρια είχαν ψηφίσει επιστολικά.
Σε πολιτείες όπου καταγράφεται η κομματική εγγραφή των ψηφοφόρων, τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν μεγαλύτερη συμμετοχή εγγεγραμμένων Δημοκρατικών σε σχέση με τους Ρεπουμπλικανούς. Ωστόσο, η κομματική εγγραφή δεν αποκαλύπτει απαραίτητα την τελική επιλογή στην κάλπη και δεν μπορεί να θεωρηθεί ασφαλής πρόβλεψη του αποτελέσματος.
Τραμπ: «Να εμποδίσουμε τους κομμουνιστές και τους τζιχαντιστές να πάρουν τον έλεγχο»
Ο Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζει τις περιοδείες του σε μια προσπάθεια να κινητοποιήσει τους Ρεπουμπλικανούς ψηφοφόρους και να ανατρέψει το δυσμενές δημοσκοπικό κλίμα.
Την Κυριακή επισκέφθηκε την Άιοβα, πολιτεία στην οποία είχε επικρατήσει με σημαντική διαφορά στις προεδρικές εκλογές του 2024, ενώ στο πρόγραμμά του περιλαμβανόταν και το Κάνσας.
«Θα νικήσουμε», επανέλαβε ενώπιον των υποστηρικτών του, κατά τη διάρκεια ομιλίας που διακόπηκε αρκετές φορές από διαδηλωτές.
Ο Αμερικανός πρόεδρος κατηγόρησε τους διαδηλωτές ότι ήταν πληρωμένοι, χωρίς να παρουσιάσει σχετικά στοιχεία, και κάλεσε τη βάση του να προσέλθει μαζικά στις κάλπες.
Χρησιμοποιώντας έντονα αντικομμουνιστική και αντιμεταναστευτική ρητορική, ζήτησε από τους υποστηρικτές του να «εμποδίσουν τους κομμουνιστές και τους τζιχαντιστές που μισούν την Αμερική να πάρουν τον έλεγχο των ΗΠΑ κυριεύοντας το αμερικανικό Κογκρέσο».
«Αυτά που έχουμε κάνει είναι άνευ προηγουμένου και θα τα κατεδαφίσουν όλα», υποστήριξε, προειδοποιώντας ότι μια νίκη των Δημοκρατικών θα μπορούσε να ανατρέψει βασικές πολιτικές επιλογές της κυβέρνησής του.
Η παρουσία του σε παραδοσιακά ρεπουμπλικανικές πολιτείες, όπως η Άιοβα και το Κάνσας, αποτυπώνει την ανησυχία στο συντηρητικό στρατόπεδο, καθώς ακόμη και σε περιοχές που θεωρούνταν ασφαλείς για το κόμμα εμφανίζονται ιδιαίτερα ανταγωνιστικές εκλογικές αναμετρήσεις.
Ακρίβεια και πόλεμος στο Ιράν επηρεάζουν το εκλογικό κλίμα
Σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των πολιτικών συσχετισμών διαδραματίζει η δυσαρέσκεια για το αυξημένο κόστος ζωής, το οποίο εξακολουθεί να πιέζει τα αμερικανικά νοικοκυριά.
Παράλληλα, η στρατιωτική εμπλοκή των ΗΠΑ στον πόλεμο κατά του Ιράν έχει προκαλέσει αντιδράσεις, ιδιαίτερα σε σχέση με τις προεκλογικές δεσμεύσεις του Τραμπ ότι θα τερμάτιζε τις παρατεταμένες αμερικανικές στρατιωτικές επεμβάσεις στο εξωτερικό.
Η δυσαρέσκεια αυτή αποτυπώνεται και στα ποσοστά δημοτικότητας του προέδρου.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση του NBC News που δημοσιοποιήθηκε την Κυριακή, το 60% των Αμερικανών αποδοκιμάζει την απόδοση του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία.
Παραδοσιακά, το κόμμα που ελέγχει τον Λευκό Οίκο καταγράφει απώλειες στις ενδιάμεσες εκλογές. Η χαμηλή δημοτικότητα του προέδρου ενισχύει τις εκτιμήσεις ότι οι Ρεπουμπλικανοί θα αντιμετωπίσουν σημαντικές δυσκολίες.
Οι Δημοκρατικοί διεκδικούν τον έλεγχο του Κογκρέσου
Στις εκλογές της Τρίτης διακυβεύονται και οι 435 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων, καθώς και 35 από τις 100 έδρες της Γερουσίας.
Οι Δημοκρατικοί προσδοκούν ότι θα καταφέρουν να εξασφαλίσουν την πλειοψηφία στη Βουλή, ενώ εμφανίζονται περισσότερο αισιόδοξοι σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν και για τη Γερουσία, όπου η ανατροπή των συσχετισμών θεωρούνταν μέχρι πρότινος εξαιρετικά δύσκολη.
«Νευρικός αλλά αισιόδοξος» δήλωσε στο CNN ο Δημοκρατικός γερουσιαστής της Τζόρτζια, Ραφαέλ Γουόρνοκ.
Ο ίδιος υπογράμμισε την ανάγκη να «επιβληθούν περιορισμοί σε αυτόν τον πρόεδρο», κατηγορώντας τον Τραμπ ότι «κυριολεκτικά λεηλατεί τη χώρα μας» και την «ξεπουλάει κομμάτι-κομμάτι».
Παρά το ενθαρρυντικό για τους Δημοκρατικούς κλίμα, στελέχη του κόμματος προειδοποιούν ότι δεν πρέπει να υποτιμηθεί η κινητοποίηση της εκλογικής βάσης του Τραμπ και του κινήματος MAGA, η δυναμική του οποίου έχει διαψεύσει επανειλημμένα δημοσκοπικές εκτιμήσεις.
Επιπλέον, η αντιπολίτευση αντιμετωπίζει εσωκομματικές αντιπαραθέσεις σε κρίσιμες πολιτείες.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Μίσιγκαν, όπου η Χέιλι Στίβενς, μετά την ήττα της στις προκριματικές εκλογές των Δημοκρατικών από τον Άμπντουλ Ελ Σάγεντ για τη Γερουσία, ανακοίνωσε ότι στηρίζει τον Ρεπουμπλικανό υποψήφιο Μάικ Ρότζερς.
Ρεκόρ προεκλογικών δαπανών και υπόσχεση για 5.000 δολάρια
Η ένταση της εκλογικής αναμέτρησης αποτυπώνεται και στις οικονομικές δαπάνες της προεκλογικής εκστρατείας.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η συνολική διαφημιστική δαπάνη έχει ξεπεράσει τα 11 δισεκατομμύρια δολάρια, σημειώνοντας ιστορικό ρεκόρ για αμερικανικό εκλογικό κύκλο.
Στο πλαίσιο της εκστρατείας του, ο Τραμπ έχει επαναλάβει την υπόσχεση για καταβολή 5.000 δολαρίων στους Αμερικανούς σε περίπτωση νίκης των Ρεπουμπλικανών.
Η εξαγγελία έχει προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με τη δυνατότητα χρηματοδότησής της, αλλά και τη νομιμότητα μιας τέτοιας παροχής.
Φόβοι για αμφισβήτηση των εκλογικών αποτελεσμάτων
Ένα ακόμη ζήτημα που προκαλεί ανησυχία είναι η στάση που ενδέχεται να τηρήσει ο Αμερικανός πρόεδρος σε περίπτωση δυσμενούς αποτελέσματος.
Ο Τραμπ, ο οποίος εξακολουθεί να αμφισβητεί την ήττα του από τον Τζο Μπάιντεν στις προεδρικές εκλογές του 2020, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να αμφισβητήσει εκλογικά αποτελέσματα που δεν θα τον ικανοποιούν.
Στην Αλάσκα, η κυβέρνησή του προχώρησε σε δικαστική προσφυγή με στόχο να εμποδιστεί η επικύρωση ενδεχόμενης νίκης των Δημοκρατικών και η εκλογή γερουσιαστή της αντιπολίτευσης από την πολιτεία.
Η προσφυγή απορρίφθηκε την Κυριακή, ωστόσο το υπουργείο Δικαιοσύνης ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να ασκήσει έφεση.
Οι εξελίξεις εντείνουν τους προβληματισμούς για το ενδεχόμενο δικαστικών αντιπαραθέσεων μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων.
Τι θα αλλάξει εάν χάσουν την πλειοψηφία οι Ρεπουμπλικανοί
Μια ενδεχόμενη επικράτηση των Δημοκρατικών στη Βουλή των Αντιπροσώπων ή και στη Γερουσία θα μεταβάλει σημαντικά τις πολιτικές ισορροπίες στην Ουάσινγκτον.
Η αντιπολίτευση θα αποκτήσει τη δυνατότητα να επηρεάζει το νομοθετικό πρόγραμμα, να παρεμβαίνει στις διαδικασίες έγκρισης του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού και να εντείνει τον κοινοβουλευτικό έλεγχο της κυβέρνησης.
Για τον Ντόναλντ Τραμπ, η απώλεια του ελέγχου έστω και ενός σώματος του Κογκρέσου θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τη δυνατότητά του να προωθεί τις πολιτικές του πρωτοβουλίες κατά τη διετία που απομένει έως το τέλος της θητείας του.
Με την πρόωρη συμμετοχή να έχει ήδη ξεπεράσει τα 54 εκατομμύρια ψηφοφόρους, οι κάλπες της 3ης Νοεμβρίου αναμένεται να αποτελέσουν κρίσιμη δοκιμασία για τον Αμερικανό πρόεδρο και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.