Μπροστά σε μία από τις πιο απαιτητικές εβδομάδες των τελευταίων ετών βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Ένωση, με τους ηγέτες της να καλούνται να απαντήσουν σε θεμελιώδη ερωτήματα για το μέλλον της ηπείρου σε ένα ολοένα πιο σκληρό και ασταθές διεθνές περιβάλλον.
Κατά τη συζήτηση που είχε ο κ. Δένδιας με τον Πρόεδρο του “India Practice” κ. Άσοκ Μάλικ και με συμμετέχοντες στο Forum, αναφέρθηκε επισταμένως στην Ευρωπαϊκή Άμυνα, επισημαίνοντας, μεταξύ άλλων, τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η Ινδία στο ελληνικό αμυντικό οικοσύστημα καινοτομίας και τεχνολογίας.
Τη δυνατότητα πρόσθετης χρηματοδότησης στον τομέα της άμυνας διερευνά η Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά το έντονο ενδιαφέρον που καταγράφηκε για το υφιστάμενο πρόγραμμα δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ.
Την πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να μετακυλίσουν μεγαλύτερο βάρος άμυνας στους Ευρωπαίους συμμάχους τους αποτυπώνει ερωτηματολόγιο που απέστειλε το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας σε 31 πρωτεύουσες κρατών-μελών του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη και στον Καναδά.
Κατά τη διάρκεια συνόδου κορυφής στο Ζάγκρεμπ, ηγετικά στελέχη όπως ο Γερμανός Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς και η Πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έδωσαν το «πράσινο φως» για την ενεργοποίηση των αμυντικών μηχανισμών της ίδιας της ΕΕ.
Ο Γκραμένια διευκρίνισε ότι οι πιστωτικές γραμμές θα απευθύνονται κυρίως σε χώρες με υγιή δημοσιονομικά, αλλά περιορισμένα περιθώρια στους προϋπολογισμούς τους, με ιδιαίτερη έμφαση στα μικρότερα κράτη της Ευρωζώνης.
Την ίδια ώρα, στην Ευρώπη ενισχύεται η συζήτηση για την ανάγκη μεγαλύτερης στρατηγικής αυτονομίας και ακόμη και για τη δημιουργία ευρωπαϊκού στρατού εκτός του πλαισίου του ΝΑΤΟ, με την κρίση της Γροιλανδίας να λειτουργεί ως καταλύτης.
Η Γερμανία επαναφέρει στο προσκήνιο την ιδέα μιας «Ευρώπης δύο ταχυτήτων», προτρέποντας τις ισχυρότερες οικονομίες της ΕΕ να κινηθούν ταχύτερα και συντονισμένα σε κρίσιμες μεταρρυθμίσεις, ώστε η Ένωση να διατηρήσει τον ρόλο της στον παγκόσμιο ανταγωνισμό.
Η απόφαση ελήφθη έπειτα από αυστηρή αξιολόγηση των «Εθνικών Σχεδίων Επενδύσεων στην Άμυνα» και ανοίγει τον δρόμο για τη χορήγηση μακροπρόθεσμων, χαμηλότοκων δανείων.
Οι ανησυχίες ενισχύονται από το γεγονός ότι πολλές ευρωπαϊκές ένοπλες δυνάμεις εξαρτώνται από αμερικανικά ανταλλακτικά, αναβαθμίσεις λογισμικού και τεχνική υποστήριξη.
Κλείνοντας, ο Ρούτε κάλεσε τους Ευρωπαίους συμμάχους να μη χαλαρώσουν τη στήριξή τους προς την Ουκρανία, τονίζοντας ότι η βοήθεια πρέπει να είναι συνεχής και μακροπρόθεσμη, ανεξάρτητα από τις εξελίξεις σε άλλα μέτωπα.
Η κλιμάκωση των ρωσικών επιθέσεων και η στρατιωτική ενίσχυση της Ευρώπης υπογραμμίζουν την εντεινόμενη γεωπολιτική ένταση και την ανάγκη για ευρωπαϊκή αλληλεγγύη, τόσο σε επίπεδο στρατιωτικής ετοιμότητας όσο και στην αντιμετώπιση υβριδικών απειλών, όπως κυβερνοεπιθέσεις, παραπληροφόρηση και πιέσεις σε κρίσιμες υποδομές.
Σε μια Ευρώπη που αντιλαμβάνεται ολοένα και πιο καθαρά ότι δεν μπορεί πλέον να στηρίζεται άνευ όρων στις Ηνωμένες Πολιτείες για την ασφάλειά της, η Γαλλία επιχειρεί να καλύψει το κενό, φιλοδοξώντας να εξελιχθεί σε πυλώνα στρατηγικής αυτονομίας της ηπείρου.
Την ανάγκη δημιουργίας ενός «στρατιωτικού Σένγκεν», που θα επιτρέπει την απρόσκοπτη μετακίνηση στρατευμάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπογραμμίζει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με φόντο τον αυξημένο κίνδυνο ασφάλειας μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Η πρωτοβουλία της Κομισιόν για τη δημιουργία κοινών ευρωπαϊκών αμυντικών «flagships», με αιχμή ένα πανευρωπαϊκό σύστημα αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών, συναντά ισχυρές αντιστάσεις.
Η συζήτηση για ένα «SAFE 2» εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πρωτοβουλιών της ΕΕ για την ενίσχυση της κοινής ευρωπαϊκής άμυνας, την αύξηση της παραγωγικής ικανότητας της αμυντικής βιομηχανίας και τη μείωση της εξάρτησης από τρίτες χώρες σε κρίσιμους τομείς ασφάλειας.
