Για την Ελλάδα και την Κύπρο, η μείωση της ιρανικής ισχύος δεν συνεπάγεται αυτομάτως ασφαλέστερη Αν. Μεσόγειο. Εάν η Τουρκία καλύψει μέρος του γεωπολιτικού κενού, η Άγκυρα θα αποκτήσει μεγαλύτερο βάρος απέναντι στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη και θα επιχειρήσει να μετατρέψει τον περιφερειακό της ρόλο σε νέα γεωπολιτική ασυλία.
Μέχρι πριν από λίγες εβδομάδες, το βασικό ερώτημα για το Ιράν ήταν αν θα υπάρξει νέα συμφωνία με τις ΗΠΑ. Σήμερα, το ερώτημα είναι πολύ βαθύτερο: Ποιος κυβερνά πραγματικά την Ισλαμική Δημοκρατία;
Οι περισσότερες συζητήσεις για τη διεθνή ισχύ της Τουρκίας επικεντρώνονται στα drones, στην αμυντική της βιομηχανία, στις στρατιωτικές βάσεις ή στις συνεχείς διπλωματικές πρωτοβουλίες του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Το γεγονός ότι η ίδια η Τουρκία αναζητά πλέον τρόπο να αποδεσμευθεί από ένα οπλικό σύστημα, που πριν από λίγα χρόνια παρουσίαζε ως σύμβολο της «στρατηγικής της ανεξαρτησίας» αποτελεί από μόνο του μια πολιτική παραδοχή.
Αν η Ευρωπαϊκή Ένωση αποδεχθεί, ότι η γεωπολιτική χρησιμότητα μπορεί να υπερισχύει του σεβασμού του διεθνούς δικαίου και των υποχρεώσεων απέναντι στα κράτη-μέλη της, τότε η εξαίρεση κινδυνεύει να μετατραπεί σε κανόνα. Και όταν οι εξαιρέσεις γίνονται κανόνας, η αξιοπιστία των θεσμών αρχίζει να διαβρώνεται από μέσα.
Οι Σύνοδοι Κορυφής του ΝΑΤΟ συνήθως αξιολογούνται με βάση τις αποφάσεις που λαμβάνονται, τα κοινά ανακοινωθέντα ή τις δηλώσεις των ηγετών. Η Σύνοδος που ολοκληρώθηκε στην Άγκυρα αξίζει να αναγνωστεί διαφορετικά.
Η συζήτηση δεν είναι πια ακαδημαϊκή... Η αντιπαράθεση έχει περάσει, από τη σφαίρα του αδιανόητου, στη σφαίρα του επιχειρησιακά πιθανού. Και το σημείο όπου αυτή η μετάβαση γίνεται ορατή είναι η Συρία.
Με αφορμή την υπόθεση του Θάνου Ντόκου, μια ανάλυση για τη ρωσική στρατηγική των πληροφοριακών επιχειρήσεων, τον γνωστικό πόλεμο και τις νέες μορφές επιρροής που επιχειρούν να κάμψουν τη βούληση των δημοκρατικών κοινωνιών.
Αν η ιστορική αλήθεια δεν μπορεί πλέον να παραμένει όμηρος γεωπολιτικών σκοπιμοτήτων, τότε το ίδιο ερώτημα τίθεται και για τις υπόλοιπες μεγάλες τραγωδίες που σημάδεψαν τους χριστιανικούς πληθυσμούς της ύστερης Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Ο Τζον Γκαλμπρέιθ είχε πει κάποτε, ότι η μοναδική χρησιμότητα των οικονομικών προβλέψεων είναι να κάνουν την… αστρολογία να φαίνεται αξιοσέβαστη! Αν παραφράσουμε αυτήν την πασίγνωστη ρήση του για πολλές αναλύσεις για τα ελληνοτουρκικά, ίσως να διατυπώναμε μια νέα εκδοχή αυτής της φράσης.
Η παραίτηση Στάρμερ από την πρωθυπουργία του Ηνωμένου Βασιλείου επαναφέρει στο προσκήνιο τα ερωτήματα γύρω από την πορεία της συμφωνίας πώλησης των μαχητικών Eurofighter Typhoon στην Τουρκία.
Η εκλογική ήττα του Βίκτορ Όρμπαν στην Ουγγαρία δημιούργησε σε πολλούς την εντύπωση ότι η εποχή των «ισχυρών ηγετών» φτάνει στο τέλος της. Πρόκειται όμως για μια μάλλον αισιόδοξη ανάγνωση της πραγματικότητας.
Η διαφαινόμενη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν παρουσιάζεται ως μια μεγάλη διπλωματική επιτυχία, η οποία μπορεί να τερματίσει τον πιο επικίνδυνο πόλεμο, που γνώρισε η Μέση Ανατολή τις τελευταίες δεκαετίες.
Όταν τα ρωσικά άρματα πέρασαν τα ουκρανικά σύνορα τον Φεβρουάριο του 2022, πολλοί πίστεψαν ότι επρόκειτο για μια ακόμη περιφερειακή σύγκρουση με ευρωπαϊκά χαρακτηριστικά. Τέσσερα χρόνια αργότερα, είναι πλέον σαφές, ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν άλλαξε μόνο τα σύνορα της Ευρώπης ή τις σχέσεις Δύσης-Ρωσίας.
Οι συζητήσεις γύρω από τα Στενά του Ορμούζ δεν αφορούν μόνο το Ιράν, το πετρέλαιο ή τη Μέση Ανατολή. Αφορούν κάτι πολύ ευρύτερο: Το αν ο κόσμος εισέρχεται σε μια νέα εποχή, όπου τα στρατηγικά θαλάσσια περάσματα μετατρέπονται ξανά σε εργαλεία πολιτικής, οικονομικής και γεωπολιτικής πίεσης.
Όταν ο Τούρκος πρόεδρος εμφανίζεται να συνδέει την ασφάλεια της Τουρκίας με τη Δαμασκό, το Χαλέπι, τη Βηρυτό ή ακόμη και την Κύπρο, δεν περιγράφει μόνο απειλές. Περιγράφει έναν γεωπολιτικό αναθεωρητισμό.
Οι περισσότερες αναλύσεις για την Τουρκία εστιάζουν δικαιολογημένα στον νεοοθωμανισμό, στον ισλαμικό συντηρητισμό του καθεστώτος Ερντογάν ή στις σχέσεις της Άγκυρας με οργανώσεις και δίκτυα που προκαλούν ανησυχία στη Δύση και στη Μέση Ανατολή.
